Xermolos en Bruxelas

Alfonso Blanco.-

Ao recibir o convite para participar no encontro sobre “A situación da cultura galega”  no Parlamento Europeo, en Bruxelas, o 7 e 8 de decembro, Xermolos decidiu plantexar nel a situación da Casa de Díaz Castro, en ruinas, na voz dos dous nosos representantes que viaxan na comisión que elaborou a “Declaración” que imos ler alí “sobre a situación da cultura galega e das e dos profesionais do sector”, e solicitar a súa axuda para a recuperación, un reflexo máis da falla de apoios que sofre a nosa cultura, sobre todo no rural. É unha teima non doada para unha Asociación Cultural sen fin de lucro, que leva 40 anos loitando pola cultura coma unha ferramenta para crear vida no noso país, mantendo o Festival de Pardiñas, 37 edicións, abrindo unha biblioteca todos os días, encontros dinamizadores das nosas raíces... Cando o poeta retorna a Galicia despois de vivir en Madrid a maior parte da súa vida, converte a nosa asociación no seu segundo fogar, e Xermolos comprometeuse a reivindicar a súa poesía e compromiso co noso pobo. Era un escritor descoñecido para as e os veciños e un dos cumios da literatura galega para os criticos literarios. Para nosoutros a súa casa natal ten espírito e futuro, non son só unhas paredes, e aínda que loitamos para que todas as casas teñan vida e non haxa ninguén que non teña casa, temos a garantía de que este espazo máxico vai converterse nun manancial de enerxía para visualizar e revitalizar a nosa cultura rural.

Partimos da experiencia que tivemos coa obra do poeta. O pobo non a coñecía. Cando finou deixounos os seus versos inéditos, pertenzas persoais, apuntes..., e cando no 2014 a Real Academia Galega e a Xunta de Galicia lle dedicaron a Festa das Nosas Letras e o Ano Díaz Castro, Xermolos sinteu a responsabilidade de devolver ao pobo a súa obra inédita, e os investigadores publicaron a súa poesía completa e outros escritos. Non podíamos ser egoistas e seguir gardando esta herdanza literaria, só para nosoutras e nosoutros.

Agora queremos facer o mesmo coa súa casa, devolvela ao pobo porque lle pertence, non para convertela nun museo nin nun campo temático, senón nun espazo de iniciativas para todas as asociacións do pais que queiran facer algo polo noso rural: debates sobre cooperativismo, montes comunais, os nosos sinais de identidade, olimpiadas populares, ecoloxía, e todas as facianas da nosa cultura..., ademáis de ser o lugar para dar a coñecer a obra de Díaz Castro e dos outros autores da Terra Cha que consideramos as e os poetas dos ríos, porque son e foron os que cantaron a súa importancia vital na nosa paisaxe e queremos que esta casa sexa unha chamada a conservalos dun xeito sostible.

Diaz Castro é un facho aceso para as novas xeracións: foi o coordinador de tradutores do Consello de Investigacións Científicas de Madrid pois domainaba 17 idiomas europeos, e por esta profesión traducía todas as temáticas da ciencia, literatura, tecnoloxía actuais, e ata que finou o seu idioma cotián foi o galego que mamou, e foi un entusiasta da cultura, ciencia e tecnoloxía das e dos labregos que nós agora queremos conservar nesta casa: o tear da súa irmá, as butacas do desaparecido cinema de Guitiriz xa que a súa afección era ir ao cinema, os pupitres dunha vella escola pois a súa vivenda foi a primeira escola dos Vilares, a primeira biblioteca de Xermolos que el converteu no seu lecer, e ferramentas de labregos e artesáns de comezos do s. XX que conformaron a súa familia: carpinteiros, canteiros, escribintes.

3 dec, 2016

Quico Cadaval na Casa Museo Manuel María

Redacción.- O auditorio da Casa-Museo Manuel María, dentro da súa programación cultural de outono, acollerá este vindeiro venres 2 de decembro o espectáculo humorístico do actor, director teatral e narrador de historias Quico Cadaval. Este contará, ás 20.30 hrs, en Outeiro de Rei, unha historia que leva por título Manoel o aduaneiro.


Segundo o actor ribeirán, “en Manoel o aduaneiro regresan as anédotas do mundo labrego desaparecido, nos tempos en que as vacas eran sagradas e o pan máis caro que o marisco. No espectáculo invocaranse a través da palabra historias de vida en que non faltan mariñeiros, cans de raiba, orquestrinas, militares, naufraxios, barbeiros, leiteiras, escapados, mozas, sementais, curas, desembarques, alcaldes (fascistas), auroras boreais, parteiros, doutores, o Santo Eleuterio, unha noiva, un aduaneiro e vacas, moitas vacas”.


As entradas par o espectáculo están xa á venda e teñen un prezo de 5 euros. Pódense reservar por anticipado a través do teléfono 698 177 621 ou do correo electrónico contacto@casamuseomanuelmaria.gal. Poderanse retirar desde unha hora e até 10 minutos antes do inicio da función. Nese momento poranse á venda as entradas que non foren reservadas, se as houber. Dado que o aforo do auditorio da Casa-Museo Manuel María é limitado, a organización recomenda optar pola reserva previa. 


29 nov, 2016

A poesía mística e cívica de Díaz Castro

Redacción.-
Na Casa das Palabras de Guitiriz terá lugar o xoves, 1 DE DECEMBRO, ás 19 horas a presentación do libro A poesía mística e cívica de XOSÉ MARÍA DÍAZ CASTRO de Xosé Lois García, coa intervención de Rubén Aramburu e o autor e un CONCERTO DE MINI E MERO. O acto está organizado pila A. C. Xermolos.

Estévez e o futuro de Compostela

Redacción.- O restaurante compostelán Mesón de Lázaro acollerá o vindeiro xoves 1 de decembro, ás 21 horas, unha cea-coloquio con Xerardo Estévez, arquitecto e ex alcalde de Compostela, que será o protagonista da III edición das Noite(s) Xove(s), un evento no que diserta un convidado de prestixio sobre cultura e actualidade, cun produto gastronómico de tempada como desculpa para a xuntanza e mailo posterior debate. O prezo do menú, elaborado especialmente para a ocasión, é de 20 euros, previa inscrición no teléfono 981 576525.

Esta “maridaxe de gastronomía e cultura”, así calificada por Pepe Mata, propietario do Mesón de Lázaro, está coordinada polos xornalistas Moncho Paz e Fermín Galindo, e nesta ocasión contará coa presenza do escritor e filósofo Antón Baamonde, que será o encargado de presentar a Xerardo Estévez e contextualizar as súas etapas como alcalde da cidade.
Xerardo Denís Estévez Fernández (Compostela, 1948) é arquitecto pola Escola Técnica Superior de Arquitectura de Barcelona. Establecido en 1972 en capital de Galicia, exerceu como arquitecto e urbanista formando con outros profesionais o equipo Oikos, e realizou traballos de investigación sobre arquitectura, planeamento e patrimonio.
Foi deputado polo PSdeG-PSOE no Parlamento galego entre 1981 e 1983 e, como membro da Comisión de Ordenación Territorial, Obras Públicas, Medio Ambiente e Servizos, participou na redacción da primeira Lei do Solo de Galicia. Así mesmo, foi alcalde de Santiago de Compostela nos períodos 1983-1986 e 1987-1998. Ademais, foi elixido deputado no Congreso dos Deputados de España entre 1993 e 1996.
En 1999 reintegrouse á práctica profesional, que simultanea coa súa actividade como conferenciante e escritor e como profesor de másteres de urbanismo e patrimonio. É membro do Padroado do Museo Nacional de Arquitectura e Urbanismo. 

28 nov, 2016

Habelas hainas

Redacción.-
Hoxe SÁBADO, 26 de novembro, ás18,00 h., no Auditorio Municipal de Vilalba, o grupo da Escola Municipal de Teatro de Vilalba porá en escea a obra “HABELAS HAINAS”. A entrada é libre e gratuita.

26 nov, 2016

Nunca o saberás

David Otero.-

Quero dicir

que somos moitas,

         que

son eu mesma.

 

 

Que as miñas palabras

han borrarte

         deste

meu noso mapa

 

 

Díxencho

en vida

         e

agora refréscacho este poema

 

 

Refréscacho tamén 

e de seguido

         o

teu olvido.

 

 

… e teimosamente

a túa memoria

e

en presente

 

 

E por iso eu

falo de ti

         e

nós… falamos de ti

 

 

 

 

 

Pois ti non sabes

o ben que coñecemos

         o

que nos pica dentro

 

E  fóra

ti non sabes ben

         o

que nos pica

 

Pois somos as mulleres que levamos dentro,

as que levamos fóra

         e

pícanos.

 

Pero ti nunca saberás nada disto

Ti nunca saberás nada.

         Ti…

nunca saberás nada disto

 

 

 

 

david otero, outono en Bonaval MMXVI

 

25 nov, 2016

A conchada, punto de partida e chegada

Antón de Guizán.-

A Terra Chá conta con numerosas escolas de indianos, casas sufragadas polos nosos emigrantes en ultramar que acreditaban na cultura como mellor investimento para o futuro dos seus. Por sorte, moitas delas recuperadas fisicamente e constituidas hoxe en centros de vida social e cultural dos veciños e veciñas do lugar. Algunhas pasan xa do século de vida e outras están próximas a cumprilo, como é o caso da escola habaneira da Conchada nos Vilares que será centenaria en 1923.
A mellor honra a aqueles que investiron o esforzo do seu traballo e exilio das raíces na cultura dos seus, é restaurala, adaptala a estes tempos e facer dela o centro da vida social e cultural da parroquia. A eliminación de barreiras, os illamentos, a calefacción, a dotación de medios acaídos para as adtividades, a xestión diaria, habitabilidade en definitiva, é urxente e necesaria. Para esto, a administración, as asociacións e a veciñanza teñen a obriga de entenderse e sumar esforzos que nunca serán máis grandes que o traballo que fixeron aqueles que hai casi cen anos a construiron e que sirveu para a educación de centos de vilaregos de varias xeneracións.
Non facelo, será unha desonra á nosa memória e ao noso patrimonio material e inmaterial cando ainda estamos a tempo de recuperala para uso de todos e poñela en valor como centro social e cultural desta parroquia do rural. Ese debe ser desde agora o reto. A Conchada volve a ser o punto de partida, será tamén o punto de chegada?

23 nov, 2016

Homenaxe ás Irmandades da fala

Redacción.-
No presente ano 2016 está a celebrarse o centenario da fundación das "Irmandades da Fala", agrupación de carácter fundamentalmente cultural que tiña como obxectivo principal a defensa dos valores do noso país. A cuarta Irmandade de Galicia constituíuse en Vilalba o 24 de novembro de 1916 na sede do periódico local "Heraldo de Villalba", situada na casa número 7 da rúa Valeriano Valdesuso, acaroada até a súa expropiación en 1965 á Torre da Homenaxe do Castelo, actualmente edificio emblemático do Parador.

Por todo elo, O VENRES, 25 DE NOVEMBRO, o IESCHA, coa colaboración do Concello e do Parador de Vilalba, organiza os actos conmemorativos do CENTENARIO da constitución DA IRMANDADE DA FALA DE VILALBA, co seguinte programa:

• Ás 20:00 horas, inauguración dun monolito no lugar no que se fundou esta Irmandade, na redacción do “Heraldo de Villalba”, sito na rúa Valeriano Valdesuso, nº 7, fronte á entrada á Torre da Homenaxe do Castelo. O acompañamento musical estará a cargo do grupo BUXOS VERDES.

• Ás 20:30 horas, conferencia de Emilio Xosé Insua sobre O CENTENARIO DAS IRMANDADES DA FALA, no salón de actos da Casa da Cultura de Vilalba.

Con este acto o Iescha pretende o recoñecemento das 19 persoas que fundaron esta Irmandade da Fala, poñendo a súa pedra no milladoiro:

- Do autogoberno galego
- Na baril defensa e o traballo a prol do recoñecemento oficial do noso idioma propio.
- Na loita pola igualdade de mulleres e homes, que xa recoñeceron na I Asemblea Nacionalista (Lugo, novembro de 1918).

20 nov, 2016

V Festival de Jazz de Ribadeo

Redacción.-

A V edición do Festival celebrarase entre o 2 e o 10 de decembro próximos, con concertos ás 20,30 horas no Auditorio Municipal "Hernán Naval".

Haberá un total de cinco concertos que engloban a sete bandas de jazz e blues, deles dous gratuítos e tres de pago. O programa de concertos é o seguinte:

Venres 2 decembro
Alejandro Vargas Trio
Prisco & Cherry

Sábado 3 decembro
Michael Olivera Group

Martes 6 decembro
Oier Ponce Trio
En casa do Ferreiro Blues Band

Xoves 8 decembro
Julián Maeso

Sábado 10 decembro
Shirley Davis & The Silverbacks

O prezo das entradas soltas é de 10,00 para cada concerto pero existe un abono para o tres concertos de pago por 25,00 euros. Estas entradas e abonos xa se atopan á venda na web www.codetickets.com e na axencia de viaxes Alandrina Tours, rúa Reinante, 14 de Ribadeo.

17 nov, 2016

Día Internacional da Migración

Redacción.-

O Día Internacional da Migración celébrase en todo o mundo o 18 de decembro, unha data sinalada pola ONU para chamar a atención sobre a gran contribución de millóns de persoas á economía e desenvolvemento dos países de todo o mundo. Nesta xornada presentarase o programa de actividades previstas para a continuación do proxecto “Culturas en diálogo”, os traballos desenvolvidos e as conclusións arredor dos diversos proxectos de museoloxía social que se veñen desenvolvendo nos museos da Rede Museística da Deputación de Lugo.

Presentación

Museo Provincial de Lugo

Venres, 18 de novembro: de 17:00 a 19:30 h.

Actos previstos:

-Saúdo da deputada delegada de Cultura, Artesanía e Deseño, Pilar García Porto

-Presentación da programación xeral do Día Internacional da Migración 2016 (18 de decembro de 2016)

-Parladoiro no que intervirán

-Pedro Cantero, director do Centro de Educación Permanente de Adultos do C. P. Monterroso

-Alí Lhana Díaz, tradutor del C. P. Monterroso. Experto en culturas mediterráneas e orientais

-Ana Mª Bereciartúa, presidencia da Asociación Rioplatenses de Lugo

.Víctor Fraga Gayoso, director de programas do C. Penitenciario de Monterroso

-Encarna Lago, xerente da Rede Museística

Inauguración das exposicións:

1.-Mostra arredor do conto “La mancha de humedad” de Juana de Ibarbourou.

Comentaranse os resultados do obradoiro “Imaxina” que se desenvolve todos os xoves do ano 2016.

2.- Museos posibles 25.2 : “Desenvolvemento para todxs” e “Mulleres en Turquía”. Centro Penitenciario de Monterroso.

Convocatoria

-Desde a experiencia comentada por 11 mulleres que participaron no programa “De aquí e dacolá” (Culturas en diálogo: Lugo –Arxentina) anúnciase unha nova convocatoria para a realización de documentais sobre as culturas que dialogan, neste caso entre Lugo e Uruguai.

Os soños na gaiola

Redacción.-

O auditorio da Casa-Museo Manuel María en Outeiro de Rei acollerá este sábado 19 de novembro ás 18 horas o espectáculo de monicreques Os soños na gaiola, da compañía Títeres Alakrán. Trátase dunha función para todos os públicos, especialmente dirixida a público familiar.

Baixo o mesmo título que un dos máis clásicos poemarios do autor a quen este ano se lle dedican as Letras Galegas, a obra, con dirección e dramaturxia a cargo de Roi Vidal Ponte e montaxe escénica a cargo de Borja Ínsua Lema, quere ser a particular homenaxe de Títeres Alakrán ao poeta. Estreada o 1 de abril do presente ano, leva xa percorrida boa parte da xeografía galega e chega agora á Casa-Museo Manuel María logo de ter pasado por espazos tan importantes como a Mostra Internacional de Teatro de Ribadavia, a Mostra internacional de títeres Galicreques de Santiago de Compostela ou a Mostra de Títeres de Ribeira.

Os soños na gaiola de Títeres Alakrán parte dunha particular visión dos poemas que en 1968 Manuel María publicou por vez primeira para mostrarlle ás nenas e nenos de Galiza como era o mundo labrego do que el procedía. Ao mesmo tempo, a historia bebe tamén do clásico Alicia no país das marabillas, de Lewis Carroll. Desta unión surxe a historia: a nena Alicia, nacida nunha contorna urbana, ao comezo non coñece nin entende moi ben ese mundo labrego de Manuel María, mais acabará por comprendelo e por amalo.

A función, de 50 minutos de duración, comezará ás 18 horas. O prezo das entradas é de 2 €. Estas pódense reservar xa a través do correo electrónicocontacto@casamuseomanuelmaria.galou do teléfono 698 177 621. Poderanse retirar na Casa-Museo o propio sábado desde as 17 horas e até 10 minutos antes do comezo do espectáculo. As entradas non vendidas serán postas á venda nese momento até completar o aforo do auditorio.

Boa viaxe, Narf!!

Manuel París.- Esta tarde finou a causa dun cancro o músico Fran Pérez 'Narf'. Nado en Silleda, o artista deixounos aos 48 anos de idade, tras unha intensa traxectoria que o converteu nun dos nomes imprescindibles e máis prezados da música do país. Levou tamén as súas cancións a palcos de Brasil, Arxentina, África... Creou música de teatro, formou parte da Psicofónica de Conxo, foi un dos fundadores da Sala Nasa, publicou o disco 'Aló irmao' co músico Manecas Costa, xirou nos últimos meses coa cantante Uxía e o seu derradeiro concerto celebrouse hai unhas semanas no Teatro Principal de Santiago, coa compaña dos africanos Timbila Muzimba, no marco da Feira Womex.
Presentou os seus traballos en festivais de todo o mundo como o Mercado Cultural de Salvador Baía, Câmbio Sonoro (Recife), Antídoto (Sao Paulo), varias edicións do Festival d'Agosto (Maputo), Festival de Mindelo, ou Cantos na maré, en Pontevedra, Bafim (Bos Aires), London City Festival (Londres) ou Liet Lavlut (Östersund), onde acadou o segundo posto no concurso da canción en linguas minorizadas europeas. Ademais, tamén deixou a súa impronta en Porto Alegre, Río de Xaneiro, Polonia, Guinea, Barcelona ou Reino Unido. Indica a Galipedia que foi membro de grupos como Psicofónica de ConxoOs Quinindiolas ou Nicho Varullo, e que compuxo máis dunha trintena de bandas sonoras para producións teatrais de diferentes compañías en Galicia e Portugal, como Salomé ou A boa persoa de Sezuán, co Centro Dramático Galego.

No mundo do audiovisual, destaca a súa participación como compositor no filme de animación para nenos O labirinto dos soños, con texto e dirección de Pepe Sendón, ademais de diversos traballos no ámbito dos documentais, como Galicia Une. Tamén se achegou ao mundo do teatro, e foi un dos catro fundadores da Sala Nasa en 1992, compoñendo, entre outros labores, cancións para a Banda da Nasa até 1998, ano no que abandonou o proxecto. Alén disto, ten participado como actor nalgunhas montaxes teatrais, orixinalmente como membro da compañía Chévere (Máquina totalAnnus Horribilis e outros).
_______________
Foto.- Luis Soto

15 nov, 2016

Curso de construción de caixas niño

Redacción.-

O domingo 20 de novembro terá lugar un curso de construción de caixas niño para aves e refuxios para morcegos no CEN Casa das Insuas.

Primeiramente haberá unhas breves charlas para coñecer as diferentes especies que poden usar as caixas niño e refuxio e os beneficios que poden obter delas; para posteriormente construír varios modelos de caixas de construción sinxela e económica.

O programa da actividade será o seguinte:

10:00. Aves e caixas niño. Óscar Rivas - AGCT-Numenius

10:30. Morcegos e refuxios artificiais. Roberto Hermida - AGCT-Drosera

11:00-14:00. Construción e instalación de caixas. Martiño Cabana - AGCT

Entrar aos Vilares

Redacción.-

A igrexa parroquial dos Vilares, Guitiriz, convertiuse en sala de cine para a estrea local do documentario ENTRAR AOS VILARES. No acto, tomaron a palabra o presidente da Asociación Sociocultural Lareira de soños, Antón de Guizán, que produciu o filme, a alcaldesa de Guitiriz, Regina Polín, o director de marketing de GADIS, Antonio Cortés, que colabora no proxecto dos Vilares e o director da película Cibrán Tenreiro. Ducias de vilaregos entre os que se atopaban os protagonistas do filme, autoridades locais e colaboradores, puideron ver en primicia o documentario e participar dun animado coloquio co director e o cámara Toni González que aclararon os pormenores deste traballo audiovisual.
ENTRAR AOS VILARES, ten xa varias solicitudes de proxección en distintos lugares do concello e de Galicia, o que servirá para difundir a realidade da parroquia de Diaz Castro e o proxecto Os Vilares, lareira de soños polo país como un exemplo de dignificacion do rural e a recuperación do patrimonio material e inmaterial das nosas parroquias. Máis lume para esta LAREIRA DE SOÑOS.

Obradoiros para mulleres

Redacción.-

A Secretaría das Mulleres do Sindicato Labrego Galego organiza esta semana na Terra Chá dous obradoiros dirixidos a labregas no marco dunha campaña formativa que se está a desenvolver por toda Galiza.

O primeiro deles levará o título “Para que falar de sexo e de xénero”, e terá lugar na Casa de Cultura de Meira este mércores, 16 de novembro, ás 16:00 horas. Con este obradoiro, preténdese que as participantes experimenten unha vivencia reflexiva sobre as relacións de poder, os roles sociais e os estereotipos na nosa sociedade.

O segundo obradoiro titúlase “Por que as mulleres se rebelan?” e será no propio local que ten o Sindicato Labrego Galego en Vilalba, en horario de mañá e tarde. Desta vez, aproposta consiste en proporcionar ás asistentes un espazo de reflexión e debate sobre diferentes aspectos das opresións de xénero e das formas polas cales as mulleres teñen reaccionado e transformado as súas vidas e a sociedade ao longo da historia.

A encargada de impartir ambos obradoiros será Rebeca Raso, dinamizadora da Secretaría das Mulleres do SLG, especialista en movementos sociais e feminismo pola USC, actriz e dinamizadora do "Grupo de Teatro dxs Oprimidxs 100 Tolas". Rebeca conta cunha ampla traxectoria no traballo con metodoloxías participativas relacionadas coa educación popular en diferentes grupos e colectivos.

Fermín Bouza Álvarez, in memoriam

Moncho Paz.- O sociólogo e escritor galego Fermín Bouza Álvarez finou o pasado sábado aos 70 anos en Madrid. Fillo do intelectual Fermín Bouza Brey e neto do escritor Luis Bouza Trillo, era licenciado en Filosofía e Psicoloxía. Casado coa vilalbesa Carme Pena López, tiveron un fillo, tamén chamado Fermín, "para manter a tradición familiar", segundo recoñeceu en certa ocasión. Como catedrático de Socioloxía e profesor de Opinión Pública na Universidade Complutense, foi un dos referentes académicos e intelectuais que tivemos na miña xeración. 

Nado en Compostela en 1946 -malia vivir en Madrid desde 1969- mantiña unha actitude política fondamente comprometida co galeguismo de esquerdas e escribiu varias obras no noso idioma, como as novelas Memoria do Diaño (Edicións do Rueiro, 1980), Longo voo de paxaro (Xerais, 1987) e os poemarios O tempo na auga (Xerais, 1985) e Labirinto de inverno (Sotelo Blanco, 1990). Este último mereceu o premio da crítica española en lingua galega no mesmo ano da súa publicación.

As redes sociais enchéronse onte de mensaxes lembrando a súa figura como profesor, analista, amigo e compañeiro de viaxe. Entre as numerosas mostras de condolencia, persoeiros como Martiño Noriega, Xavier Vence, Manolo Rivas ou Xosé Manuel Pereiro lanzaron mensaxes de dor polo seu pasamento. Fixémolo tamén moitos xornalistas, ex-alumnos, colaboradores e admiradores seus, así como compañeiros do mundo universitario.

Fermín Bouza tiña un blog (El voto con botas) onde compartía a súa opinión sobre a situación política galega e española. Os seus textos, moi críticos co neoliberalismo excesivo e o populismo carente de ideoloxía, foron publicados puntualmente en A Voz de Vilalba desde 2009, cando se produciu a caída do Goberno bipartito da Xunta de Galicia e o regreso do Partido Popular ao poder autonómico. Na súa primeira colaboración na nosa edición dixital, publicada o 20 de abril de 2009, Fermín reclamaba "un novo activismo lingüístico, máis amplo e sofisticado", que "debería cargar de desexo e esperanza á conciencia popular galega, e levala cara a políticas non liquidacionistas que manteñan á nosa terra na liña da dignidade histórica".

A continuación, reproducimos a súa derradeira reflexión na rede, consciente do seu grave estado de saúde, mais sen perder a súa fina ironía: “Acabo de deixar a UCI, na que segue o PSOE. A UCI é un lugar pouco recomendable para ninguén. Libérenme dese relato e procuren non pasar por aí. No meu é eficaz, pero estaba pensando na política torpe que reduciu ao PSOE á súa estrita caricatura na mesma sala lúgubre na que me rebautizaron. Convertérono definitivamente nun partido máis que engana á súa militancia para que catro gañáns fagan as cousas ao seu gusto e ao da dereita á que queren servir. O dano está feito. As vellas cousas da política, nas que o PSOE quería asentarse, recomendaban que os partidos de dereitas fosen realmente de dereitas e os de esquerda de esquerda. Agora non é así: os partidos de esquerda deben facilitar o goberno da dereita e agardar algunha propiniña desta benemérita institución. Calquera outra cousa será castigada por Susana Díaz, da casta de Rosa Luxemburgo e dos Grandes Expresos Europeos”.

A despedida a Fermín Bouza Álvarez celébrase hoxe luns en Madrid, a partir das 10 horas, no cemiterio da Almudena, onde será incinerado. Ata sempre, mestre. DEP.

31 out, 2016

Prexton en Moucho Records

Redacción.-

O artista cacereño, primeira fichaxe do selo galego Moucho Records, presenta o seu primeiro traballo. Nel contou con grandes colaboracións como Anahí Taraburelli e Lara Capeáns (deseño), Iago Branco (produtor e batería) e músicos como Álex, Masa, Rosalía, Antonio e Julián.

Prexton é un novo guitarrista e cantautor que vive dacabalo entre Cáceres e Galicia. Despois de pasar por bandas de diferentes estilos como o folk, o hip-hop ou o ska, en 2013 decide emprender a súa carreira en solitario con total liberdade creativa. Nesta nova etapa, orientada ao folk de autor, gaña a Batalla de Bandas da Universidade de Salamanca, obtén o segundo premio no Santiautor 2015 e proclámase Finalista do MúsicaXove 2015. En febreiro de 2016, Prexton ficha por Moucho Records e fai un par de semanas lanzaba o seu sinxelo All Together, soando en programas como Os40 Trending ou na Script da Ser.

Pódese escoitar en:
SPOTIFY: http://spoti.fi/2e1OIKn
ITUNES: http://apple.co/2dXZEYg

18 out, 2016

Bob Dylan, Eco e a Apocalipse

Mario Paz González.-

Apostaría a que Umberto Eco estase a remover de ledicia na súa tumba ao coñecer a nova da concesión do Premio Nobel de Literatura a Bob Dylan. E non estou a falar dos gustos literarios ou musicais do finado semiólogo italiano (que descoñezo por completo), senón porque a polémica xurdida a raíz do premio reavivou un debate que el mesmo inaugurou hai xa máis de cincuenta anos no seu, tan citado como pouco lido, ensaio Apocalípticos e integrados (1964).

Eco expuña alí dúas posturas opostas e case irreconciliables fronte á cultura de masas e, atreveríame a dicir, fronte á cultura en xeral.

Por unha banda estarían os apocalípticos, aqueles que defenden a idea de que a cultura promovida polos mass-media tende á uniformidade, mata a orixinalidade e favorece o mediocre, o banal e o frívolo. Considérana paternalista e manipuladora e aseguran que está dominada polas leis do mercado, polo que degrada a Cultura e a Arte.

Fronte a eles, estarían os integrados, para os que esas mesmas manifestacións culturais destinadas ás masas encarnan expresións populares e, sobre todo, permiten finalmente un achegamento á Cultura (con maiúsculas) a sectores sociais antes afastados dela. Se cadra estes medios satúrannos de información, pero, na súa tendencia ao entretemento, dalgún xeito tamén forman e sensibilizan ao público ao achegarlle a baixo custo obras culturais.

Simplificando, para os apocalípticos a cultura viría sendo só a alta Cultura, elitista, exclusiva e inaccesible, mentres que, para os integrados, poderían perfectamente pasar a formar parte dela manifestacións populares tales como o cómic, o rock, o cinema e a televisión.

Deixando aparte as abundantes bromas e memes (algún boísimo, por certo), así como actitudes que rozan o dadaísmo xornalístico (a enquisa do Abc preguntando aos seus lectores se estaban de acordo coa concesión deste premio Nobel), tamén as posturas observadas estes días poderían resumirse, básicamente, nas seguintes:

Por unha banda, aqueles que amosaban a súa clara indignación porque se concedese o premio a alguén que, por moi ben que escriba, non deixa de ser un músico, xoga noutra división, a súa obra non é comparable á obra dun poeta, un dramaturgo ou un narrador. En postura igualmente contraria podía escoitarse a aqueles que consideraban que a Academia sueca fixera unha concesión á “comercialidade” e á “publicidade” [sic] por optar por unha "estrela de masas" [sic] fronte a un representante da alta Cultura.

Doutra banda, estaban os que, coñecedores da obra de Dylan, aceptaban o premio con naturalidade e, mesmo, até o agardaban ou, polo menos, pensaban (como dixera xa Nicanor Parra hai uns anos) que Dylan merecíao desde había xa moito tempo. Se cadra, algún laiábase de que se outorgase outro galardón importante a un home e non a unha dona, pois xa hai demasiados premios concedidos a homes. Pero iso é fariña doutro costal.

En calquera caso, apocalípticos e integrados.

Tamén estaban os que amosaban sorpresa e un franco desconcerto. Algúns preguntándose se isto levaría a crear unha confusión de xéneros, a converter a estes premios nun caixón de xastre onde todo vale. Preguntábanse tamén se as obras de Dylan poderían atoparse agora en librarías (hai décadas que isto xa ocorre) e, en definitiva, chegados a este punto, se habería que cuestionarse que é a “cultura”. Aquí algunhas das opinións conducían finalmente a revelar, polos propios que as emitían, un amplo descoñecemento da obra do de Minnesota. Con todo, quizais nalgunhas das preguntas expostas estaría o miolo das actitudes escenificadas por moitos pertencentes aos outros dous bandos.

Persoalmente, non creo que sexa necesario preguntarse que é a “cultura” ou a “literatura”, esa forma de arte que utiliza a palabra. En calquera caso, é máis necesario aplicar a perspectiva histórica e o sentido común e afastarse de posturas elitistas e estériles. Penso que hoxe ninguén pon en cuestión o carácter literario das cantigas de Alfonso X, Don Denís ou Martín Códax, os romances, as jarchas ou os “villancicos” casteláns, aínda que todas estas manifestacións líricas non son outra cousa que letras de cancións, exemplos de música popular escrita na Idade Media. Os seus autores non gravaron discos, pero houbo trobadores que gozaron dun recoñecemento e unha popularidade semellantes aos de moitos músicos de hoxe. Aínda máis, atreveríame a dicir que todas as letras de todas as cancións que conforman a música popular de todos os tempos que teñan una certa calidade (e ese é o criterio realmente importante), ao ser arte baseada na palabra, entrarían no terreo da literatura. Un non deixa nunca de preguntarse por que os textos das óperas, dos musicais ou os guións cinematográficos cuxo principal sustento sexa a palabra aínda non se estudan nas facultades de letras como parte dos textos teatrais de diferentes épocas. A excesiva clasificación en compartimentos estanco é, sen dúbida, limitadora.

Doutra banda, un pensa que aqueles que critican a concesión do Premio Nobel de Literatura a Bob Dylan son os mesmos que criticarían que, de existir o devandito premio entón, lle fose outorgado a un Dickens (ao que considerarían un mero autor de folletíns de masas), a un Rimbaud (que sería para eles aquel rapaz de actitudes marxinais e mala educación) ou a un Cervantes (do cal dirían que era un poeta nin mellor nin peor ca outros, mediocre autor de teatro e creador da absurda historia dun tipo que entolece por culpa da lectura).

A obra de Bob Dylan ten calidade abondo para ser merecedora deste ou doutro premio literario calquera. É certo que hai outros autores semellantes e estes días escoitáronse algúns nomes, como o de Leonard Cohen. Cuestión de gustos, pero o certo é que ningún ten o alcance do autor de "Blowin' in the wind" nin influíu tanto. A súa obra contribuíu a abrir moitas xanelas, a derrubar moitos muros e a tender moitas pontes entre a música afroamericana e a música branca, entre o folk e o rock e, sobre todo, entre a lírica popular e a lírica culta, pois de todos é coñecida a súa admiración por Dylan Thomas (de quen tomou o nome), Rimbaud ou polos autores da Beat Generation como Allen Ginsberg.

Non sei se a academia sueca buscaba contrarrestar co premio o postureo e o elitismo de certos sectores culturais, pero o xesto quedoulles dunha provocación moi dylaniana. Aínda queda no ar saber se o aceptará ou non ("The answer, my friend, is blowin' in the wind"), mais coa que se montou estes días non puiden deixar de lembrar uns versos case premonitorios escritos por Mr. Zimmerman en “The times they are a-changin’” (1963) nos que di: “Vide escritores e críticos / Que profetizades coa vosa pluma / E mantede os ollos ben abertos, / A oportunidade non se repetirá. / E non faledes demasiado pronto / Porque a roda está aínda a xirar / E ninguén pode dicir / A quen sinalará, / Porque o perdedor hoxe / Será o gañador mañá / Porque os tempos están a cambiar”.

17 out, 2016