Homenaxe a José Antonio Varela Veiga

 


Redacción.- 

O pasado día 2 de outubro faleceu o que foi primeiro director do Colexio Antonio Ínsua, D. José Antonio Varela Veiga. 

Todos gardamos unha lembranza agradecida á súa bonhomía, á súa xenerosidade e ao seu apoio a canta iniciativa se levou a cabo naqueles primeiros anos de andaina do centro. 

Por iso, os seus antigos alumnos e alumnas queren devolverlle un pouco do que nos deu, mediante unha homenaxe que perpetúe a súa memoria para as xeracións futuras. Con tal motivo, o vindeiro 26 de decembro, sábado, tense previsto descubrir un monolito conmemorativo nos xardíns do noso colexio, sufragado por todos os antigos alumnos que desexen contribuír mediante unha pequena aportación económica para cubrir os custes do traslado e gravado dunha pedra de granito, que realizará o artesán vilalbés Marcos Ladra. Oportunamente comunicarase o horario deste acto. 

Pódese facer a vosa contribución, até o vindeiro día 25 de novembro, na conta Nº ES04 2080 0348 3730 4001 2002 (titular, A.C. A Voz de Vilalba), indicando o voso nome e, no motivo da transferencia, “HOMENAXE A D. JOSÉ ANTONIO VARELA”. A aportación mínima é de 5 €. 

En caso de recadarse unha cantidade superior á necesaria doarase a diferenza á biblioteca escolar do centro. Comisión organizadora: J. Miguel Bermúdez, Chema González Barcia, Paulo Naseiro, Mario Paz, Mª. Luisa Quintela e Pablo Quintela. Colabora Asociación Cultural A Voz de Vilalba

19 de out. de 2020

Adiado o hectómetro a Fernán Vello

 


Redacción.- 

As condicións sociosanitarias debidas á pandemia pola Covid-19 obrigan a adiar o evento que ía ter lugar o vindeiro sábado día 24, no que a Irmandade Manuel María e a Asociación Xermolos ían erguer un novo hectómetro literario no Río Madalena, adicado ao poeta Miguel Anxo Fernán Vello, ás 12,30, ao pé desta obra do escultor Valdi ía haber varias intervencións literarias e musicais. Debido á situación sanitaria suprimeuse tamén a táboa redonda na Casa da Cultura de Vilalba, na que ían intervir varias e varios poetas chairegos e estudosos da súa obra, que os organizadores agardan poder celebrala na primavera arredor do “Día da poesía”.

A caza e o lume

Redacción. -

A organización ecoloxista galega demanda a sinatura dun novo Protocolo aberto ás entidades naturalistas e asociacións ecoloxistas interesadas en participar no mesmo, convocadas públicamente a través do DOG, en canto que a caza é un dereito orixinario que corresponde a todos as persoas administradas, e por tanto todas as persoas interesadas teñen o dereito a participar na realización de actividades de prevención e defensa contra incendios forestais nas tarefas de detección, vixilancia e disuasión a desenvolver polos servizos de vigilancia dos Terreos cinexeticamente ordenados (Tecor) na finalidade común de divulgar e concienciar do risco dos lumes, minorar o número de incendios e levar a cabo un rápido control dos mesmos. Ecoloxistas en Acción postúlase como parte interesada na participación e sinatura do Protocolo indicado e solicita unha reunión, presencial ou online, para abordaxe dos temas expostos neste escrito, para o que poden contactar no teléfono ou correo –e indicado na cabeceira

Ante estos feitos é necesaria a limitación TOTAL da caza nos terreos queimados alomenos durante tres anos e SEN EXCEPCIÓN ALGUNHA, eliminando por tanto a excepción do artigo 44 da Lei 3/2007, do 9 de abril, de prevención e defensa contra os incendios forestais de Galicia, que permite a caza coa autorización expresa do órgano competente en materia cinexética, pevio informe favorable da consellería competente en materia forestal.

Ecoloxistas en Acción esixe que remate a opacidade deliberada da Xunta de Galicia. Segundo a Lei 1/2016, do 18 de xaneiro, de transparencia e bo goberno, toda a información pública é accesible e relevante e mais toda persoa ten acceso libre e gratuíto a ela. Por iso demandamos a información en acceso dixital sobre:

  1. Toda a actividade relativa aos compromisos asumidos por cada unha das partes desde o momento da sinatura do convenio ata este intre, ao abeiro da cláusula segunda e terceira do convenio asinado entre ambas as dúas.
  2. Financiación pública de ser o caso, da que foi obxecto algunha desas actividades por parte da Consellería de Medio Rural coa correspondente xustificación.
  3. Informe das colaboracións realizadas pola Federación galega de caza cos medios dos Servizos de Prevención e Defensa contra Incendios Forestais (SPDCIF) na vixilancia e detección de incendios forestais.
  4. Informe das colaboracións realizadas pola Federación galega de caza cos distritos forestais na planificación e execución dos plans de actuacións preventivas e defensa contra incendios forestais, que os Tecores consideraron de importancia para a prevención e defensa contra incendios e o desenvolvemento da caza, e aqueles que ten que ver coas relación cos propietarios dos terreos e o exercicio dos dereitos cinexéticos.
  5. Formación impartida aos colectivos de cazadores e demais destinatarios e custes da mesma.
  6. Resultados da avaliación e Programas anuais de Actuacións en concordancia cos respectivos Plans de Prevención dos distritos forestais.
  7. Actividades programadas en función dos resultados desas avaliacións.
  8.  Reunións convocadas para coordinar e priorizar actuacións, actas e contidos destas.
  9. Resultados da Comisión de seguimento prevista na cláusula cuarta do Protocolo.

13 de out. de 2020

Sole Felloza na Casa do Manuel


Redacción.- Mañá sábado, na Casa-Museo Manuel María, en Outeiro de Rei da Terra Chá, ás 19 horas, a contadora de historias, Soledad Felloza, estrea un espectáculo de narración oral baseado en textos narrativos de Manuel María, un dos escritores máis prolíficos da literatura galega, que desenvolveu un amplo quefacer no xénero da narrativa. Desta produción, variada en fórmulas e temáticas, constrúe Soledad Felloza o seu espectáculo. 

Soledad Felloza, actriz, dramaturga, fotógrafa e narradora, é a directora do Festival Internacional de Narración Oral Atlántica, con sede en Galicia. Ademais, imparte formación en narración oral e desenvolve unha salientábel labor de animación á lectura en distintas bibliotecas do país. En 2015, a súa publicación “A cociñeira do Rei”, foi premio europeo de narración oral ao mellor conto para nenas e nenos. 

A entrada para esta actividade é libre, mais é imprescindíbel facer reserva previa a través do correo electrónico contacto@casamuseomanuelmaria.gal ou no tel. 698 177621.

 

9 de out. de 2020

Grazas por todo, Varela

 

Chema González Barcia.- Non se me fai doado sentarme diante do ordenador para escribir sobre José Antonio Varela Veiga. Sinto as mans atenazadas para teclear algo sobre Varela, como todos o coñecíamos, sobre esa persoa tan humana, tan xenerosa, tan sinxela que nos vén de deixar antonte.


E non se me fai doado porque, dende que onte sábado, ben entrada a noite, Moncho Paz me deu a triste nova que desexaría oír dentro de ben anos, as lembranzas dos bos momentos vividos, pero sobre todo a súa humanidade e bonomía sucédense con rapidez e mesmo afloran aquelas que permanecían esquecidas aló no fondo da memoria.


En setembro de 1979 cheguei ao colexio nº 2 de Vilalba, para exercer por primeira vez todo un curso no mesmo centro de ensino. Atopeime cun director ao que non coñecía de nada, e el a min tampouco, de carácter agradable e sorrinte, que me explicou (“no te preocupes, si tienes algún problema o duda, habla conmigo”, me dixo) o que tiña que dar e que facer naquel colexio novo, o “colexio de abaixo”, como aínda o coñece moita xente de Vilalba, especialmente os que xa van sendo de vello ou van en camiño de selo. Decontado fun vendo a capacidade de liderado -sereo e paciente- que tiña Varela xa non como director, senón tamén como persoa;, e o seu predicamento entre o alunado, o profesorado e os pais e nais.


Pero o que máis me sorprendeu foi o seu comportamento como persoa, xa que, insisto, sen coñecerme de nada, solucionoume, ou alomenos puxo todo o empeño porque grazas a el se solventou, un problema que para min era fundamental naquel momento e que non vou citar precisamente polo carácter persoal e familiar que tén. Naqueles dez meses, Varela non deixou de preocuparse por nós, por min e polos meus, nin un só día, e comportándose coma un segundo pai para min.


Naquel curso 79/80 tiven oportunidade de traballar con el en asuntos internos do colexio, e ver con que tacto resolvía os conflictos máis ou menos intensos que se poden atopar nun centro. Pero tamén puiden apreciar e valorar a súa contundencia á hora de defender o colexio e o profesorado (nunca esquecerei a escena, na dirección do centro, co daquela delegado de Educación, Luciano Asorey, na que este lle preguntaba, supoño que medio de coña, onde estaba a neveira co refresco, e Varela lle dixo que o noso era un colexio pobre, que os poucos cartos que se recibían ían para o que tiñan que ir; a cara de Asorey foi un poema aínda que reaccionou a tempo cun amplo sorriso.


Por cuestións profesionais, tiven que deixar o colexio ao rematar aquel curso, e durante os seguintes dous anos mantivemos unha ampla relación. Pero a casualidade fixo que en setembro de 1982 volvese a aparecer unha praza no xa daquela colexio “Insua Bermúdez”, e non o dubidei nin un só segundo. Chameino por teléfono e díxome “si puedes, vente, que lo que haya que solucionar se solucionará”. Ben dito, e ben feito.


E así foi. Por segunda vez axudoume decisivamente a resolver un problema persoal e por segunda vez demostroume a súa extraordinaria calidade humana, a súa xenerosidade e o seu compromiso co colexio. Aqueles anos, 1982/1985, foron anos nos que se fixeron unha morea de actividades que convertiron ao colexio nun bulideiro. Traballábase de día e de noite, e sobre desto vai outra anécdota: estábamos a preparar a peza de teatro “O Premexentes…” e había que facer os traxes dos paxaros, que eran uns cantos. Claro, había que quedarse de noite, porque o tempo apremiaba. Levábamos dúas ou tres noites ata as tantas preparando os traxes no laboratorio, na segunda planta, cando unha noite, sendo case a unha da mañán, entra pola porta do laboratorio o cabo Currás, da Policía Local, pega un resoplido ao ver o grupo e di: “Don José Antonio, menos mal que está usted aquí. Ya me voy tranquilo”. E sen decir nada máis, o cabo deu media volta e foise. Onde estaba Varela, había serenidade e calma.


Daqueles anos, quedan no colexio os paneis coa prensa antiga de Vilalba, coas reportaxes fotográficas sobre o capón, o queixo de San Simón ou os zoqueiros…; un bo feixe de números do xornal do colexio, A Pravia… en fin. E eso, en gran medida, grazas a Varela. El sempre animaba a facer cousas, e era o primeiro e resolver co concello ou con quen fose aqueles problemas que podían ir xurdindo; porque Varela tiña as portas abertas en todos os sitios.


En setembro de 1985 tiven que deixar o colexio. Seguín mantendo con el certa relación durante uns anos, pero a vida leva a cada quen polo seu camiño. Ainda que os camiños da vida non son quen de borrar esas lembranzas, porque forman parte, neste caso, de min mesmo. E aí estivo, está e estará sempre Varela.


Nestes momentos apesarados, dou por seguro que Varela deixou pouso, moito pouso, entre o alunado que tivo a sorte de telo como mestre ou como director, e tamén entre o profesorado que o tivo, que o tivemos, como compañeiro. Non é doado atopar persoas da calidade humana e bonomía de José Antonio Varela. Polo que a min respecta, eterno recoñecemento, eterna gratitude. Sempre na memoria, sempre no corazón. Grazas por todo, Varela.

4 de out. de 2020

José Antonio Varela, mestre, amigo

José Antonio Varela Veiga na inauguración da placa conmemorativa ao escritor Antonio García Hermida.
José Antonio Varela Veiga (á esquerda) na inauguración da praca conmemorativa do escritor Antonio García Hermida. Na foto están presentes, ademáis da filla do homenaxeado Carmiña García Hermida, outros representantes do colexio como a súa dona Angelines, Chema González Barcia, Teresa Criado, Senén Montero ou o conserxe Angelito.


Paulo Naseiro.-

Esta mañá un whatsapp de Chema Barcia veu desencadear unha fervenza de lembranzas que acodiron atropeladas: morreu José Antonio Varela… 

E volvo a 1977, cando fronte á avalancha de rapazada, de baby boomers que dicimos de forma un tanto pedante na ciencia da demografía, ás autoridades educativas da época non lles quedou outra que construír unha rea de novos colexios por toda a nosa xeografía. Unha daquelas construcións escolares saídas a toda presa dos taboleiros de debuxo dos arquitectos do Ministerio de Educación e Ciencia caeu pola antiga veiga de Penas Corveiras, xusto por baixo da até entón única agrupación escolar de Vilalba. Quedoulle, para sempre, o apelativo de Grupo de abaixo. Se cadra dous ou tres centos de pícaros abandonamos as masificadas aulas do, desde aquela, Grupo de arriba, para iniciar unha nova aventura educativa. 

E digo ben cando califico de aventura aqueles anos que arrincan na fin dos anos setenta e abarcan a primeira metade da década seguinte. Para moitos dos que cursamos a antiga EXB no que despois se chamou Colexio Antonio Ínsua Bermúdez aquela foi unha época na que espertamos en máis dun sentido. 

A chegada de mestres novos, en idade e motivación, como o propio Chema ou Antón Castro, supuxo un revulsivo a partir do que se destapou unha creatividade ilimitada, unha ansia por facer cousas, un traballo que parecía non ter fin. Esta é unha historia contada moitas veces: a intensa actividade teatral -pezas de Manuel María, de Marica Campo, unha inesquecible montaxe de Galicia canta ao neno, de Fuxan os Ventos-; a revista A Pravia; a recuperación e reivindicación da obra poética de tantos autores da terra -Mato Vizoso, García Hermida, Carmiña Prieto, Engracia Vérez, García Mato ou Caetano Arias- da man da edición dunha escolma de moitos dos seus versos, sacados da prensa local ou da tradición oral; a investigación e recuperación da propia prensa vilalbesa do primeiro terzo do século XX, coa inestimable axuda de Carmen García Mato, Carmiña da Ponte; a procura antropolóxica das nosas tradicións -a elaboración do queixo de San Simón, a cría dos capóns, os maios…- 

Boto a vista atrás e coido que foron, sen dúbida, os anos máis intensos da miña vida. Unha experiencia educativa non sei se baseada nalgún método revolucionario, ou que simplemente xurdiu porque así tiña que ser. Pero que nos inxectou para sempre a inquietude, o amor pola cultura, o afán da pescuda das nosas raíces, o desexo constante de facer. Hai que facer... 

 Tras daquela revolución estivo sempre unha figura inmensa. Protexendo, alentando, servindo de pararraios fronte á crítica, motivando, facendo de ponte entre todos os membros dunha comunidade educativa que non sempre entendeu as bondades daquel sistema, mediando diante dunha comunidade local que moitas veces viu con receo toda aquela movida. Un referente que, a medida que o ías coñecendo, agrandaba a súa humanidade. José AntonioVarela, o factotum de todo aquilo, foi para min, para nós, un exemplo ético e estético, ese mestre que fica sempre na memoria, como o Don Gregorio de A lingua das bolboretas ou o Mr. Gruffydd de How green was my valley. Sen el, sen a súa mestura exacta de autoridade e bonhomía, nada daquilo tería sido posible. 

 Unha anécdota reflicte moi ben este carácter. Témola contado en moitas ocasións, pero hoxe, máis que nunca, ven a conto. Rematado o curso 82-83 a tres daqueles rapaces -Mario e Moncho Paz, e máis o que suscribe-, sentados baixo da Pradia, ocorreusenos que unha boa maneira de pasar o verán que comezaba era facer un xornal. Sen medo. Aquel era o espírito que nos inoculaba a experiencia educativa do grupo de abaixo. Naquel momento fundacional achegouse Varela a nós e expuxémoslle a idea. Lonxe de reaccionar con condescendencia, puxo inmediatamente todos os -poucos- medios do colexio ao noso dispor, incluído a un sorprendido Chema Barcia que traballou arreo canda nós naqueles días que alumearon o primeiro número de A Voz de Vilalba

 Hoxe toca despedir ao ensinante, ao amigo. Ao exemplo de educador que sabía que a súa labor ía moito máis aló de ensinarnos xeografía. Só agardo que teñamos sido alumnos dignos do teu exemplo, mestre.

Poesía chairega a Ponteareas

Redacción. -

A pandémia non confinou á poesía, e unha das probas foi o recital nas redes #enredeversos que promovido pola NPG Nova Poesia Guitirica, con máis de 60 poetas de agrupacións poéticas de base de diferentes lugares de Galiza, acadou máis de 30.000 visualizacións dos vídeos poéticos. Saíndo xa do confinamento, o pasado 19 de setembro a NPG voltou por cuarta vez a organizar co concello de San Sadurniño o Recital de Poesía en Feminino e o vindeiro día 4 de outubro, a poesía chairega visitará Ponteareas da man da NPG e do grupo poético musical Corredores de sombra nun  acto de irmanamento coa agrupación poética do Condado Versos de Area nun acto organizado pola concellaría de cultura ponteareá. A poesía de base tece redes de colaboración coa organización de actos poéticos ou a criación dunha revista, npgGaZeta (www.npggazeta.gal) que será presentada no auditório de Ponteareas cos números físicoa CERO e UN desta publicación.
A NPG Nova Poesia Guitirica sigue a sumar recoñecemento máis aló das terras de orixe e a estender o legado de Díaz Castro polo país. Baruk e Rosana Domínguez (Corredores de sombra) con Pilar Maseda (Corredores e NPG), Branka Villar, Luz Airado, Moncho Bouzas, Clara Blanco e Antón de Guizán serán o 4 de outubro ás 7 da tarde quenes encherán de música e versos co colectivo Versos de Area o auditório municipal da capital do Tea. Son numerosas aa actividades desenvolvidas pola NPG nos cinco anos de existencia do grupo e que agora dan un salto cualitativo coa colaboración e relacións de outras agrupacións poéticas de base galegas e algunhas do reato do estado que darán novos froitos nun futuro con futuros intercambios culturais.

1 de out. de 2020

Martín Camiña na Casa do Manuel

Redacción. -

A Casa-Museo Manuel María muda de horario, para ser visitada, esta primeira fin de semana de outubro. As persoas interesadas en visitar a casa natal de Manuel María, en Outeiro de Rei, e coñecer o interesantísimo legado que esta acolle, poderán facelo dentro do novo horario de outono-inverno (até o mes de abril incluído), sábados e festivos, de 11 a 14 e de 16.30 a 19.30 hrs, e domingos, de 11 a 14. Desde a Casa-Museo recoméndase chamar previamente ao 698177621, ou escribir un whatsapp ou un correo electrónico a casamuseomanuelmaria.gal co fin de que na Casa-Museo tan só estean presentes as persoas que a visitan.

Os percursos guiados polas estancias da Casa-Museo teñen por finalidade achegar a traxectoria vital e literaria de Manuel María. No seu interior, entre outras cousas, pódese ver a biblioteca de Manuel María que contén unha das mellores coleccións particulares do libro galego ou sobre Galiza desde a potsguerra, un fondo artístico con obras de destacados pintores galegos contemporáneos, documentación imprescindíbel para coñecer a historia de Galiza da última metade do século XX, mobiliario e obxectos persoais do escritor…

Sábado, ás 18 hrs, espectáculo de maxia con Martín Camiña

Será o mago Martín Camiña o primeiro en inaugurar a programación cultural da nova temporada no auditorio da Casa-Museo e farao o sábado, ás 18 hrs, co espectáculo “Feitizos e ilusións”. Dirixido para nenas e nenos, a partir de 6 anos, e as súas familias.  As persoas interesadas nesta actividade teñen que facer reserva previa no correo electrónico contacto@casamuseomanuelmaria.gal

Imaxe que acompaña a información: Foto de Arantxa Carricoba (Fundación Manuel María).

Piden transparencia a Feijóo

 

Redacción.- O decano do Colexio Profesional de Xornalistas de Galicia, en representación da Xunta de Goberno, solicitoulle ao novo conselleiro de Sanidade, Julio García Comesaña, que faga públicos datos sobre a crise sanitaria como os casos novos diarios, o tipo de test polo que foron obtidos ou a incidencia acumulada nos diferentes municipios, en formatos de datos abertos e reutilizables e inseridos en series históricas completas.

 

Francisco X. González Sarria, en representación da Xunta de Goberno do Colexio Profesional de Xornalistas de Galicia (CPXG), remitiu esta semana unha carta ao recentemente nomeado como conselleiro de sanidade da Xunta de Galicia, Julio García Comesaña. Na misiva, tras darlle os parabéns e desexarlle éxito no cargo, o decano do CPXG exprésalle a súa preocupación polas dificultades que están a ter os e as xornalistas para acceder á información no cadro da crise sanitaria da COVID-19.

 

O Colexio de Xornalistas lembra que a Xunta de Galicia ten o deber de divulgar todos os datos sobre a pandemia de maneira accesible para toda a cidadanía, e que o artigo 20 da Constitución Española recoñece o dereito a comunicar ou recibir libremente información veraz por calquera medio de difusión. A libre disposición dos datos sobre a pandemia para os medios e a cidadanía en xeral permitiría ás e aos profesionais da información analizar toda unha serie de elementos epidemiolóxicos, socioeconómicos e demográficos que poden contribuír a entender mellor o desenvolvemento da pandemia.

 

Porén, Galicia é neste momento, xunto a Estremadura, a autonomía máis opaca do Estado na comunicación de datos sobre a Covid-19, e só algúns autos xudiciais feitos públicos polo Tribunal Superior de Xustiza de Galicia permiten coñecer parcialmente algúns datos pormenorizados sobre a enfermidade, o que provoca ademais unha disparidade na información dispoñíbel.

 

Por todo isto, o decano do Colexio de Xornalistas solicítalle ao conselleiro de sanidade que todos os datos nos que se basean as decisións que está a tomar a Consellería de Sanidade sexan abertos para a súa consulta tanto para os e as xornalistas como para a poboación en xeral. En concreto, reclámase coñecer os casos novos diarios, o tipo de test polo que foron obtidos ou a incidencia acumulada nos diferentes municipios e dispoñer desta información en formatos de datos abertos e reutilizables, inseridos en series históricas completas, que que permitan un seguimento puntual da incidencia da COVID-19 como o que se está a facer na maioría das Comunidades Autónomas.

 

23 de set. de 2020

Unha lembranza para o Manuel


Moncho Paz.- Manuel María Fernández Teixeiro, o noso lembrado Manuel… Chairego de Outeiro de Rei, galego universal... O cantor da nosa terra, sempre co regato do Cepelo coma fonte de inspiración. Foi un destacado membro da xeración do 50, encargada de recuperar a nosa gloriosa tradición literaria. A primeira referencia súa chegoume na década de 1970, a través das colaboracións que publicaba nos programas das festas do San Ramón de Vilalba. Máis tarde, a comezos dos 80, tiven a oportunidade de coñecelo persoalmente, cando estabamos a preparar o libro “Seis escritores de Vilalba”, editado pola Deputación de Lugo en 1986. Lembro que o Manuel facilitara moitos datos sobre Xosé Luis García Mato, o Guedelliñas, que era un dos seus grandes amigos.


Atopámonos de novo en Monforte de Lemos a finais desa década. En 1989 eu comezaba a exercer o xornalismo como redactor de El Progreso en Lugo e Manuel e Saleta acollíanme -sempre agarimosos- na libraría Xistral cando visitaba a cidade do Cabe, a maioría das veces con Antón Grande, que daquela era o meu compañeiro de fatigas profesionais. En 1993 recibín con ledicia en Madrid os seus parabéns polo limiar que escribira para o primeiro libro de Miguel Barrera, Loita de Silencio, ao que dedicou un fermoso artigo en El Correo Gallego, baixo o título “Poetas transterrados”. De feito, Manuel sempre defendeu a idea da Escola Poética da Terra Chá, que definía como unha patria poética con personalidade propia, e dentro dela, o que deu en chamar "subescola poética vilalbesa", na que encadraba ao Barrera e a moitos outros creadores das novas xeracións.


Coincidimos durante anos nas feiras do libro en distintos lugares da xeografía galaica e tamén nas manifestacións das Letras Galegas en Compostela, ás que eu acudía puntualmente cada 17 de maio en compañía de Xosé Chao Rego. O Manuel levaba á nosa vila no corazón, por iso quixo que o seu discurso de entrada na Real Academia Galega fora lido en Vilalba, nun entrañable acto que se celebrou en febreiro de 2003 e no que recibiu a resposta de Méndez Ferrín. Un ano despois finou na Coruña, e logo do velorio ao que asistimos no Panteón de Galegos Ilustres, foi soterrado no cemiterio de Santa Isabel, en Outeiro de Rei, como era o seu desexo. Ao Manuel gustáballe dicir "a palabra falada lévaa o vento, mentres a que se escribe, aínda que non se lea nunca, permanece sempre viva". Por iso Manuel María, home bo e xeneroso, segue vivo na nosa memoria e a súa poesía ficará sempre connosco.

10 de set. de 2020

Xerardo Quintiá Premio de Poesía

Redacción.-

O Concello de Vilalba vén de facer público o fallo do xurado do XLVI Certame Literario do que resultou gañador Xerardo Quintiá Pérez con "Obra inacabada de Dosinda Christensen".

Xerardo Quintiá nace en Friol, no ano 1970. Poeta, narrador e autor de literatura xuvenil e infantil. En 1984 trasládase a Lugo para realizar estudos de Bacharelato, cidade na que reside desde entón. Está casado, ten un fillo e traballa como axente comercial. Publicou os seus primeiros traballos na sección cultural "Táboa Redonda" de El Progreso (1988) e colaborou en revistas como Dorna ou Xistral. Da man da editorial Galaxia, ven a luz "Unha soa man e otros intres" (1999) e, no ano 2001, "Un rabaño de ovellas brancas". En Franka Editora publica "O libro dos aparecidos" (2002). No ano 2012 volve á narrativa para adultos e de novo en Galaxia publica "Hotel Cidade Sur", traducido ao castelán por Pulp Books. En maio do 2015 publica, en Galaxia, "O Viaxeiro Radical", traducida ao catalán por Editorial Gregal (2018). No eido da literatura infantil, na colección ARBORE da Editorial Galaxia, publica "A verdadeira historia do burro Feldespato" (2002) e, en 2007, na mesma colección edítase "Ke-Tumba Ke-Tamba", finalista do premio Raíña Lupa. Para primeiros lectores escribiu "Titiritesa", publicado por OQO Editora (2007) e traducido ás principais linguas europeas. Como poeta ten publicado "ailalalalelo de auga", Do4 Edicións (2001); "Poesía en Ruta", premio Fermín Bouza Brey, Espiral Maior 2007; "FORNELOS & FORNELOS, primeira fundación", premio Fiz Vergara Vilariño, Espiral Maior (2011). FORNELOS & FORNELOS, segunda fundación, premio Eusebio Lourenzo Baleiron, Sotelo Branco (2016); "FORNELOS & FORNELOS, terceira fundación", premio Lueiro Rey, Xerais (2019).

17 de ago. de 2020

Un mundo habitable de palabras

 Mario Paz González.-

Ante un libro tan singular como Qúerote canto (Galaxia, 2020), o poemario conxunto de Baldo Ramos e Eva Veiga, a un vénlle á cabeza a proposta do poeta Wystan Hugh Auden de ver a poesía como un enigma. Non tanto á hora de interpretar as palabras dos poetas, senón no referente á tentación de tratar de distinguir que parte das composicións pertence a un ou ao outro. Tentación que, con todo, esfúmase en canto comeza a lectura. A razón é sinxela. As voces dos dous autores mimetízanse, fúndense e confúndense nunha soa, propia, concisa na súa expresión, pero de enorme densidade en canto ao contido. 

 O poemario xurdiu da estancia de ambos os dous creadores no mosteiro de Oseira (Ourense) durante tres días de agosto de 2018. Tres días nos que decidiron mimetizarse cos monxes e, sen contacto algún co mundo exterior, deixar que fluíse por si soa a palabra poética. O proxecto consistía, segundo eles mesmos, en escribir, non de forma conxunta, senón en paralelo, sen comunicar ao outro o froito das súas reflexións. 

Partindo desta premisa, o resultado final sorprende polo homoxéneo da voz única creada, cuxa multiplicidade temática é dunha amplitude e riqueza enormes. Talvez debido a que, ao longo do conxunto, encadéanse algunhas das preocupacións reconocibles na obra individual de cada un deles, creando un diálogo intimista cun mesmo e o seu reverso, o outro. 

 O silencio é unha desas preocupacións destacadas. Trátase dun tema moi presente nos últimos poemarios de Eva Veiga, así como en toda a obra de Baldo Ramos. “Reservo”, dinnos, “a derradeira páxina deste caderno / para escribir dúas palabras ao deixar Oseira / silencio / buxo”. Este silencio amósase coas súas contradicións e ambivalencias. Un silencio que se tenta asfixiar, pero que é refuxio, recollemento, escenario, contexto para a creación, revelación, procura ou fin. Un silencio que se transmuta, ao mesmo tempo, nas súas múltiples variantes semánticas: o esquecemento, o baleiro, a cegueira… O esquecemento que trae, unhas veces, a salvación, “para non repetir os mesmos erros”, pero outras é inimigo da memoria. As súas variantes, o baleiro ou a cegueira, serven como estado, como preparación, como vía case zen para o autocoñecemento. Pero tamén o silencio transfórmase en escuridade, sombra, soidade ou ausencia: “onde habitar a ausencia / nos devolve / o tempo feito memoria”. 

Fronte ao silencio, a procura dunha verdade a través da luz, que pode ser inaccesible ou unha compaña, un camiño, unha esperanza, un ben prezado compartido “con / aqueles / que non te comprenden”. Tamén a través da escritura e as súas contradicións, pois é consolo, cicatriz, procura… Son abundantes as reflexións metaliterarias nas que a palabra adquire corporeidade propia, convértese en “sacrificio de purificación”, así como o propio espazo da escritura, o mosteiro, “onde as palabras pesan máis que ou baleiro", transfórmase tamén nun elemento máis no que as sensacións acústicas, musicais, e as referencias ás aves ou á pedra forman parte indisoluble. 

Do mesmo xeito que a obra individual de cada un deles, a poesía que atopamos neste libro de case duascentas páxinas está cargada de significados densos e de reflexións que son unha invitación constante a navegar por un mundo poético cargado dun profundo intimismo. Formalmente, o feito de que as composicións que o integran se presenten sen signos de puntuación (agás as marcas de inciso) e nun único bloque e non se adxudiquen a un ou a outro autor pode desconcertar ao principio, pero, como xa apuntamos, resulta plenamente xustificado segundo se inicia a lectura. Grazas a este recurso, os textos adquiren corporeidade propia, nova, allea aos seus propios autores, propondo unha voz única, de talante reflexivo, que os converte nunha sorte de camiño cara ao autocoñecemento, nun diálogo co outro á vez que co lector, na procura de “crear un mundo habitable” a través da palabra.

16 de ago. de 2020

Martiño Maseda gaña o I Premio de Río

Redacción.-

O I Premio de Poesía de San Xoán de Río xa ten ganador. O Concello de Río fixo entrega deste galardón o pasado 13 de agosto ao poeta chairego Martiño Maseda, autor de varias obras como “Nos labirintos da alma” (2011) e administrador de Culturalia GZ, que acudíu ao acto acompañado pola súa familia. 

O certame foi organizado polo Concello de Río en colaboración neste certame co CIM da Pobra de Trives. O acto de entrega celebrouse mantendo todas as medidas de seguridade recomendadas polas autoridades sanitarias Néstor tempo de pandemia. 

15 de ago. de 2020

Celebración de Galiza Mártir

 


Redacción.-

Este domingo, véspera do Día da Galiza Mártir, Xermolos celebra a Galiza Mártir coma en anos anteriores en Santa Mariña, onde se ergue o monumento aos Irmáns da Lexía, e na que hai unha fosa onde foron soterradas varias persoas asasinadas despois do golpe de estado do 36. 

Farase unhas ofrendas de frores na fosa e no monumento e varias intervencións. Xunto con Xermolos organizan o acto peñas do Riazor Blues, a Peña Bebel e outros colectivos, xa que un dos detidos en Santa Maríña era xogador do Deporivo, Bebel. O acto será ás 12,30 e vai haber unha audición musical do cantautor arxentino Gustavos Fuentes que dedicou un traballo aos Irmáns da Lexia e a proxección dun video sobre o mesmo tema do Centro Social Gomes Gaioso de A Coruña.

12 de ago. de 2020

A lareira de soños de Pastora Veres

Antón de Guizán. -

Aquela encomenda de Manuel María a Pastora Veres na inauguración dunha exposición de fotos antigas na I Romaría Labrega da Chaira para que foran recollidas nunha publicación, está a punto de cumprirse. No mes de setembro, Edicións Fervenza coa colaboración da área de cultura da Deputación de Lugo, o Concello de Guitiriz, a Dirección Xeral de Política Lingüística da Xunta e GADIS sacará a publicación dun traballo de cinco anos realizado por Pastora Veres con máis de cen entrevistas, fotos antigas, documentos e datos que prometen ser unha interesante e novidosa aportación ao coñecemento da historia recente do noso rural. A guerra, a posguerra, as segas a Castela, a emigración, as costumes, as enfermidades, os trapos, as relacións de poder, os cambios tecnolóxicos, as novas comunicacións... a vida contada polos próprios protagonistas, nunha parróquia da Terra Chá a unha nativa (Pas Veres) que ten realizado unha auténtica cartografía emocional no que o rural chairego en particular e o galego en xeral se poderán ver identificados. A publicación, irá acompañada dun DVD co documental Entrar aos Vilares, de Cibrán Tenreiro, finalista da 12MICE Mostra Internacional de Cinema Etnográfico, un compremento con unha visión dunha parroquia do rural nos ollos de tres rapaces que nin a coñecen nin naceron no rural. En aproximadamente mes e medio poderemos ter nas mans un traballo que paralelamente deu lugar, con Díaz Castto na antesala de todo, a unha asociación con numerosas actividades (Lareira de soños dos Vilares) e a un grupo poético dos máis activos do país (NPG Nova Poesia Guitirica) e que ten á autora da publicación como inspiradora deste movimento social e cultural. O libro, terá como prologuista ao xornalista con orixes nos Vilares Germán Castro Tomé, criador do Diario de Ferrol, Presidente de Ho ra do Clube de Prensa de Ferrol e premio Diego Bernal de xornalismo outros numerosos recoñecementos e galardóns. Dúcias de colaboracións e axudas entre as que hai que destacar á guitirica Socorro Vázquez e á vilalbesa María Xosé Lamas polas correcións lingüísticas, convirten este traballo nunha obra coral e comunal na que a veciñanza se erixe nun suxeito activo arredor da protagonista que nos narra en primeira persoa a súa relación vital coa parróquia, a verdadeira recuperación da memória, ese património inmaterial que Pas Veres salva para ofrecer ás xeracións vivas e ás vindeiras e acrescentar o orgullo do que somos e de onde vimos. A obra, centrada en grande parte na história recente, nese pasado inmediato de cen anos atrás, conta tamén con ese espazo adicado ao presente, á xente de hoxe, á herdanza dun legado que debemos continuar, esa LAREIRA DE SOÑOS que nos quenta e da sentido ao que somos. En setembro, por fin, poderemos desfrutar do tan agardado traballo de Pastora Veres e que contará coa súa primeira presentación (non podería ser doutro xeito) en Guitiriz coa expectación que merece. Será, sen dúbida, unha obra que non pasará inadvertida en Galiza e unha contribución máis ao coñécemento da parróquia do poeta das cousas pequenas, Xosé María Díaz Castro. Como dixo o escritor portugués Miguel Torga, o universal ten as súas paredes no  local. Dende Os Vilares, unha lareira para quentar o mundo, a Lareira de soños de Pastora Veres. Vémonos en Setembro a carón do seu lume.

10 de ago. de 2020

Galibudo 2020

Redacción.-

Un ano máis a escola de Tae Kwon-Do Moo Duk Kwan de Villalba celebra a GALIBUDO. Poucos son os eventos que se organizan a nivel nacional con estas características e que ofrecen a oportunidade de investigar Artes marciais a través de profesores cunha longa traxectoria e experiencia para fomentar relacións e habilidades interpersoais a través delas, así como para coñecer a vila (as Festas Patronais, a cultura, as paisaxes, a gastronomía e a hospitalidade da súa xente). 

Este ano e pola situación excepcional debido á pandemia da Covid19, as actividades reduciranse en relación ao número de persoas (25 en clases prácticas e 30 en gastronómicas). Malia iso, a GALIBUDO 2020 será unha edición especial. Entre outras cousas porque os organizadores agardan sacar o máximo proveito da solidariedade poñendo á venda uns brazaletes representativos do evento e de Villalba. As ganancias irán para apoiar aos máis necesitados. 

Para a celebración do evento, a organización presenta un novo formato onde a saúde e a seguridade prevalecen sobre todo. As normas propostas son as seguintes:

1ª Non máis de 25 persoas nas partes prácticas que levaranse a cabo, se o tempo é favorable, no exterior. As teóricas nos salóns do Parador. 

 2ª A cea de peche de GALIBUDO será para un máximo de 30 persoas (capacidade máxima outorgada polo Parador de Turismo).

 3º As reservas para participar nas sesións (prácticas e teóricas) de GALIBUDO serán por rigorosa orde de inscrición (non podendo aceptar máis xente que a 25 permitida). 

 4º As reservas para os eventos gastronómicos serán limitadas e non se aceptará máis xente que autorizada (máximo 30 persoas).

5º No caso de que por forza maior se tivese que suspender a GALIBUDO, devolverase o diñeiro aos inscritos. 

6º As inscricións serán firmes unha vez realizado o correspondente depósito bancario, se non, non se contabilizará como persoa rexistrada. https://www.centervilalba.com/galibudo-2020/inscripcion-galibudo.html 


8 de ago. de 2020

Ecologistas en Acción contra San Finx

Redacción.-


A federación galega de Ecoloxistas en Acción ven de presentar un escrito de denuncia pola situación de abandono na que se encontran as presas de residuos mineiros das minas de San Finx, en Lousame (A Coruña). A pesar de que Augas de Galicia, logo da negativa da empresa Tungsten San Finx (filial de Valoriza Minería) a asumir a restauración da zona, concluiu que se trata de presas de residuos mineiros e que a competencia corresponde á Dirección Xeral de Enerxía e Minas, este departamento continúa procurando excusas, cada vez máis incríbeis.


A máis recente formúlase nun informe que a Xefatura Territorial da Coruña enviou a Augas de Galicia, no que se insinúa que a presa responsábel polo coñecido desastre ambiental de 1960 (que protagonizou o documental “San Finx 1960”) sería en realidade parte dun muíño para moer millo. Desde Ecoloxistas en Acción considérase inacreditábel a actitude da Xunta e faise un apelo á responsabilidade ante o risco real dun novo desastre mineiro que empeorase a contaminación por metáis pesados que xa está afectando á ría de Muros-Noia.


A organización tamén se personou no procedemento de Queixa ante a Comisión de Cumprimento da Convención de Aarhus, dependente das Nacións Unidas, relativo á omisión das obrigas de participación pública e trámites ambientais na autorización por parte da Xunta dos proxectos de explotación e restauración das minas de San Finx. Foi precisamente ante ese órgano onde, por primeira vez, a Xunta alegou que as polémicas instalacións de residuos mineiros non eran tal, senón parte dunha suposta central hidroeléctrica que nunca existiu. O trámite ante a ONU continúa aberto e Ecoloxistas en Acción achegará novos datos.


Ecoloxistas en Acción xa incluíra ás Minas de San Finx no seu Informe Banderas Negras 2017, outorgándolle unha bandeira negra por contaminación en base ás verteduras con metais pesados tóxicos que se veñen producindo de forma continuada e pola ameaza que supoñen as presas de residuos mineiros das que a concesionaria, filial de Sacyr, non quere facerse cargo. Por este mesmo motivo visitou á ría de Muros-Noia en 2019 o veleiro “Deusa Maat” da organización ecoloxista, denunciando a continuidade destes feitos e a inacción da Xunta.

7 de ago. de 2020

Festas de San Ramón e Santa María

Redacción.-

O Concello de Vilalba decidiu manter as Festas do San Ramón, aínda que nesta ocasión serán cun formato diferente e coa adopción de todos os protocolos e recomendacións de seguridade e saúde necesarias polo coronavirus.

As festas comezarán o 29 de agosto e está prevista tamén a celebración da feira mensual o día 6 de setembro. A pregoeira será María Reimóndez e o día 31 de agosto está programado un concerto de Ses. Nas próximas datas, o concello publicará a programación completa.

O Concello de Vilalba decidiu suspender a xira campestre celebrada nas primeiras datas do San Ramón, por non poder garantir as condicións óptimas para a súa celebración. Como todos os anos, mantense o certame literario e o concello suprime a figura da raíña e damas das festas.

Polo demais, as festas de San Ramón e Santa Maria celebraranse con pequenos concertos de aforo limitado en distintos puntos de Vilalba, con espectáculos itinerantes para evitar aglomeracións e respectando as medidas de seguridade indicadas na normativa sanitaria. Haberá actividades para todos os públicos.

“Son moitos os grupos que non fan xira este ano, pero quixemos buscar alternativas para poder manter as festas noutro formato, sen ningún risco de contaxio e con indicacións moi estritas”, afirma a alcaldesa, Elba Veleiro.

A pregoeira, Maria Reimóndez, é unha das escritoras e poetas máis destacadas do panorama da literatura galega actual. É tamén autora de teatro e libros infantís. Entre outros premios e galardóns, gañou o Xerais de Novela por ‘Desde o Conflito’ (2014).

5 de ago. de 2020

'Oníricas' en La doce de Boiro

Redacción. -

A galería de arte La Doce de Boiro (situada na Avenida da Constitución) acolle a exposición Oníricas, que se pode visitar ata o 12 de setembro en horario de 10:00 a 14:00 horas e polas tardes con cita previa. É unha exposición sobre outros mundos posibles a través de doce artistas: Abi Castillo, Alba Refulgente, Alva Moca, Arte Guiglo, Juan Fontaíña, Luis Melón Arroyo, Luisa Álvarez, María Magán Lampón (propietaria da galería ), Natasha Lelenco, Rebeca Lar, Ricardo de Barreiro e Tucho Abalo. Oníricas é a primeira exposición colectiva organizada pola galería boirense coa que quere retomar a actividade expositiva despois da parada debido ao estado de alarma derivado de Covid-19. A situación recente fai que a sociedade repensase novas formas de gozar da cultura e da arte, con novos enfoques nunca imaxinados hai uns meses. A realidade coa que nos atopamos é estraña, distópica. Un mundo que o ser humano percibe como hostil. Os artistas que participan nesta exposición móstrannos outras realidades perdidas ou de ficción; alegórico ou concreto; mundos simbólicos ou venerados ... mundos aos que escapar cando o que hoxe atopamos non nos acolle como invitados exemplares. Unha viaxe polo desexo, os soños, as historias, a memoria ... a través de todas esas citas e paradas nas que vivimos nalgún momento da nosa historia.

Festival de Pardiñas XLI

Redacción. -

 A Asociación Cultural Xermolos decidiu celebrar o XLI Festival de Pardiñas nun novo
formato de acordo co seu título de Feira e Festa da Música e das Artes, tendo en conta as
medidas de seguridade vixentes, convencidos da necesidade de manter viva a nosa cultura
e música, mesmo nos tempos máis arriscados.  Desenvolverase nas fins de semana de Agosto 2020 en distintas paisaxes do Concello de
Guitiriz, nas que ao longo do ano se manteñen diversas actividades. Principian o 1 de
agosto no Campo da feira de Parga coa XXVII Mostra de Instrumentos de Música
Tradicional e rematan o día 30 de agosto con actividades musicáis e culturáis nas
parroquias do Vilar e Santa Locaia en albergues do Camiño Norte de Santiago,
promocionando o patrimonio das nosas aldeas. Haberá pequenos concertos de grupos
próximos, presentaranse filmes como Os Irmáns da Lexía, O trovador Martín de
Padrocelos”, etc… e realizaranse talleres de distintas actividades.
ACTIVIDADES PREVISTAS:
* Proxección en aberto on line do dvd: “CORENTA anos de PARDIÑAS”
durante todo o mes de agosto na plataforma Tolemias
Sábado, día 1 agosto 2020
*Campo da Feira de Parga. Camiño Norte de Santiago
11:30h. Apertura da Mostra de Artesáns de Instrumentos de Música
Tradicional.
12:00h. Pregón : AFONSO CASTRO.
13:00h.Presentación polo seu autor, XOSE MANUEL SÁNCHEZ REI, do
libro:
“XOSÉ MANUEL SEIVANE RIVAS. A GAITA CON MAIÚSCULA”
13:30h. Animación de rúa por Parga co grupo OS FOLIEIROS DA CORUÑA
15:30h. Mesa redonda. Artesáns de instrumentos “Onte e hoxe de un oficio”
17:00h. Obradoiro de Baile Tradicional Galego no recinto : RUTH PÉREZ e
MARÍA BESTEIRO da Escola de Música Tradicional de Xermolos.
17:30h. Apertura da Mostra
19:30.Concerto en pequeno formato do grupo de música tradicional TRES
PESOS.
21:00.Peche da Mostra
Domingo, día 2 agosto 2020
* San Alberte: Camiño Norte de Santiago
13:00h Grupo de gaitas CAIVANCA
14:15h Presentación do libro de Mero Iglesias: “ No baleiro dunha soidade”,
unha viaxe polo Camiño Norte que nos leva a Compostela.
Peche do acto con concerto de Música do grupo de gaitas CAIVANCA.

Luns, día 3 de agosto 2020
* Guitiriz
12:00h Pasarrúas e animación pola vila de Guitiriz co Grupo de Música
Tradicional da ASOCIACION CULTURAL ANDRADE (Vilalba)
19:00h Pasarrúas e animación pola vila de Guitiriz co Grupo de Música
Tradicional NO CÓMBARO (As Pontes).
21:00h. Concerto de UXÍA SENLLE no Campo da Feira de Guitiriz
Martes, día 4 de Agosto 2020
*Guitiriz – Campo da Feira
Estrea da película “MARÍA SOLINHA”, patrocinada pola Deputación de Lugo
21:30 Presenza do director Ignacio Vilar, para encontro cos asistentes e
photocall
22:30 Comeza o filme
Sábado, día 8 de agosto 2020
* Roca no Camiño Norte de Santiago.
Parladoiro: “San Xiao de Roca e o Camiño de Santiago” por Xaquín Campo
Cinema ao aire libre en Roca.
CINEMA documental “Trobador no Camiño: Andares pola lírica do Martín de
Pradozelos” Artistas convidados: A QUENLLA
Domingo, día 9 de agosto 2020
*Guitiriz, Campo da Feira
CINEMA ao aire libre: Video de Kamy Iglesias: “O cine en Guitiriz”
Concerto ao aire libre dos grupos NUADA e BERTA FRANKLIN

Sábado, día 15 de agosto 2020
* Parga no Camiño de Santiago
Presentación do libro “Mini e Mero” no Centro de Iniciativas e Turismo
Cinema ao aire libre: documental “Mini e Mero”
Musica: actuación de un grupo musical
Domingo, día 16 de agosto 2020
* Santa Mariña. Memorial Irmáns da Lexía
Na igrexa: Proxección do video do CENTRO SOCIAL GOMES GAIOSO de A
Coruña adicado a Bebel e a súa familia dos Irmans da Lexía
Intervención de Selva García, sobriña dos Irmáns da Lexía
Audición musical na Igrexa: “Hermanos de la Lejía” do cantor arxentino
Gustavo Fuentes
Ofrenda de frores no Monumento
Sábado, 22 de agosto 2020
*Urban Witiricus
Campo da Feira de Guitiriz
*Presentación ao aire libre do CD de David Gómez: “Ausencias”
Homenaxe ás e os nenos .
19:00 Festa dos nenos : espectáculo de humor con MUU:CRUNCH!
Entrega dos premios do XLI CERTAME TERRA CHA DE LITERATURA E DEBUXO
INFANTIL E XUVENIL
Cinema: curtas premiadas,interpretacións musicais premiadas; nenas e
nenos rapeiros
Exposición dos traballos
Concerto grupos música rap....
Domingo, 23 de agosto 2020
* Guitiriz, Casa Habanera
“Homenaxe a Ricardo Carvalho Calero”
Presentación libro de Xulio Xiz: “Carballo Calero en Lugo. Don Ricardo de
Fingoi”
Exposición: “Carballo Calero en Lugo. Don Ricardo de Fingoi”

Sábado, 29 de agosto de 2020
* Casa das Artes de Pardiñas
Homenaxe aos Artesáns de Pardiñas: presentación do Caderno: “O canteiro
de Pardiñas” de Ramón Villar e do libro “Palleta maldita” de Sito Carracedo
no seus obradoiros.
Presentación do libro de Laura Romero: Ferreñas e Rockand Roll.
Concerto no recinto da Casa das Artes.
Domingo, 30 de agosto de 2020
*Homenaxe ás nosas aldeas no Camiño Norte de Santiago
As 12h da mañá no palco do Vilar, ao aire libre: Parladoiro, Alfonso Blanco:
O Camiño de Santiago ó pé da Cova da Serpe.
Cinema ao aire libre: Montaxe de Fátima: “A Cova da Serpe”
Concerto ao aire libre: grupo Sons de Aldea
As 18 h da tarde: Santa Locaia no Camiño Norte. Presentación do cómic
“Lendas do peregrino” de Xavier Varela, no albergue, escultor e escritor ao
pé do Camiño.
Concerto ao aire libre de Sons da Aldea.

29 de xul. de 2020

Adiada a proxección de María Solinha

Redacción.-

Tendo en conta a decisión que ven de tomar o Concello de Villalba relativa á suspensión das actividades culturais que tiña  programadas para o vindeiro fin de semana (cine na rúa, xogos populares…) o Instituto de Estudos Chairegos, en coherencia coa referida decisión, SUSPENDE a proxección da película MARÍA SOLINHA que tiña programada para o vindeiro martes, 28 de xullo, ás 22:30, na Praza da Constitución.
A nova data fixada para proxectar o film e na que tamén poderemos contar coa presenza do seu director, Ignacio Vilar, será o 8 de setembro de 2020.

25 de xul. de 2020

Que temos que facer, Alberto?

A/a de Alberto Núñez Feijoo.

Antón de Guizán.-

En primeiro lugar, Alberto, quero parabenizarte pola túa renovada presidencia do goberno da Xunta de Galicia, e como tal aproveito para informarte e consultarche sobre un asunto que sen dúbida tí saberás solucionar.
Son, coma ti, presidente, pero dunha entidade ben máis humilde, a Asociación Socio-Cultural Lareira de soños dos Vilares de Díaz Castro en Guitiriz, colectivo que leva un lustro de vida e que dende a súa criación está traballando no rural en diferentes iniciativas que abranguen o património material e inmaterial, a cultura, e a história. No que atinxe ao património, temos a sorte de contar con unha formidáble igrexa orixinaria do século XII co  unha apliación no século XVIII  que conta con catro retábulos góticos e neo-clásicos e unhass magníficas pi turas ao fresco do século XVI na nave antiga do templo descubertas en 1991 na realización dunha obras sendo párroco Segundo Pérez, hoxe deán da catedral compostelana. Estes frescos, cuxa autoría atribuen os especialistas aos mestres de Parga e de Nogueira (este último, autor dos frescos da que chaman "Capela Sixtina Galega" en Santa María de Nogueira de Miño), pertencen ao estilo gótico hispano-flamenco e conta coas iconografías da lamentación do cristo morto, o Santiago Matamouros, esceas paisaxísticas e unha pintura única en Galicia, a imposición da Casulla de San Ildefonso.
As pinturas, desprotexidas dende o seu descubrimento hai casi trinta anos, atópanse en sério risco de desaparición polo contínuo deterioro do paso do tempo, os roza.entos, a humidade... feito que levou a que foran incluídas na Lista Roja del Património do estado (https://listarojapatrimonio.org/ficha/frescos-la-iglesia-os-vilares/).
Nestes cinco anos, a nosa asociación ten realizado entrevistas coas diferentes administracións, Concello, Igrexa, Deputación e Xunta, temos realizado campañas de sensibilización coa edición de tripticos informativos, imaxe ide tificativa, spot para as redes sociais e mesmo paneis dentro da igrexa, teñen visitado os frescos técnico e políticos e mesmo unha inciativa na Comisió  de Cultura aprobada no Parlamento de Galicia en decembro de 2018 cos votos a favor do teu partido, o resto da oposición e coa única abstención do PSdeG non se fixo efectiva a día de hoxe.
Como segurame te saberás, estimado Presidente, Guitiriz é un concello enclavado no Camiño Norte de Santiago e a salvación destas pinturas supoñerían un importante incentivo nunha parróquia rural que precisa de apoio e un atractivo a engadir á riqueza patrimonial do noso rural. Que saibas que o departamento de património da Xunta ten encargado un proxecto de restauración do que nada sabemos e que unha decisión túa sería fundamental para sacar a cotratación estes traballos e salvar así esta xoia artística da Terra Chá. 
Chegados a este punto, QUE TEMOS QUE FACER, ALBERTO?
Sabedores da túa sensibilidade e vontade para poñer en valor o noso rural e o rico património co que contamos, non dubidamos de que saberás entender a nosa vontade de recuperar estas pinturas para o desfrute de todos e que evitaremos que a desidia leve para sempre un valiosísimo legado dos nosos ancestros.

Agardando a mellor das sortes no desempeño do teu traballo como presidente, recebe un sincero saúdo.





Glifosato na Demarcación do Miño-Sil

Redacción.-

Ecoloxistas en acción denuncian que a Demarcación Hidrográfica do Miño-Sil non realiza mostraxes de glifosato nos ríos da súa cunca mentres a Demarcación Galicia Costa, a cunca do norte de Galicia, realiza 116 puntos de mostraxe ou por exemplo as 173 mostraxes realizadas Demarcación do Douro.
Das 116 mostraxes de glifosato realizadas na Demarcación Galicia Costa o 69,9% dan positivo e nalgúns casos con niveis de concentración de glifosato por enriba de 0,1mg.

O glifosato é un herbicida utilizado masivamente en agricultura convencional catalogado pola Axencia Internacional de Investigación do Cancro (IARC) como probable canceríxeno en humanos, e tóxica para os organismos acuáticos, con efectos nocivos duradeiros. Os resultados do estudo mostran a ampla contaminación con glifosato das augas superficiais e a urxencia de prohibir o seu uso

Este informe analiza a presenza de glifosato en só 10 das 17 demarcacións  hidrográficas durante os anos 2017 e 2018, xa que MITECO unicamente dispón de datos sobre o  glifosato de 10 das das 17 demarcacións  hidrográficas españolas, dado que determinados organismos de conca, como a Confederación  Hidrográficas do Miño Sil, non analizan glifosato nas augas da súa competencia. A isto hai que sumar que o  MITECO non ten todas as analíticas realizadas polas autoridades responsables.

Segundo Ecoloxistas en Acción, os datos -que foron proporcionados polo Ministerio para a Transición Ecolóxica e o Reto Demográfico (MITECO) en resposta a unha petición da organización ecoloxista- subliñan as deficiencias da lexislación europea e española. Tamén a necesidade de que as administracións autonómicas e estatais actúen para reducir a contaminación deste praguicida no medio acuático. As analíticas de glifosato realizadas polos organismos de conca durante os anos 2017 e 2018 confirman a elevada presenza nos nosos ríos do herbicida máis vendido no Estado español. Esta é unha das principais conclusións do informe, publicado por Ecoloxistas en Acción. As análises mostran a presenza de  glifosato nas dez demarcacións  hidrográficas nas que se analiza este herbicida tóxico. No 29% das mostras detectouse a presenza de  glifosato por encima do límite de detección. O 21% das mostras analizadas han superado o valor límite de 0,1 microgramos por litro (μg/l) que Ecoloxistas en Acción estableceu como referencia.

Á luz dos resultados do informe Ecoloxitas en acción fan tres recomendacións ao MITECO e ao Ministerio de Agricultura, Pesca e Alimentación: Retirar a autorización á comercialización de produtos fitosanitarios que conteñan glifosato. Redactar normas harmonizadas para a mostraxe e a analítica de praguicidas por parte dos xestores das demarcacións  hidrográficas. Asegurar que a recollida de información sobre presenza de praguicidas sexa máis completa e axustada á realidade e sirva, á súa vez, como punto de partida para protexer os nosos ríos ao medioambiente e ás persoas, da contaminación por glifosato.

XLVI Premio Modesto Figueiredo

1.FINALIDADE DO PREMIO
A Fundación do Padroado do Pedrón de Ouro, coa colaboración do Concello de SILLEDA organiza o Certame Nacional Galego de Narracións Breves baixo o nome de "Premio Modesto R. Figueiredo”. Este certame organízase coa finalidade de promover a literatura narrativa en lingua galega e homenaxear ao seu artellador, o avogado pontevedrés Modesto R. Figueiredo.

2.REQUISITOS PARA PARTICIPAR
Poderán participar tod@s @s autor@s de calquera nacionalidade, con unha ou máis obras, sempre que estean escritas en lingua galega, sexan inéditas e que non se presentasen antes a ningún outro certame literario.

3.TRABALLOS QUE SE PODEN PRESENTAR
Os traballos deben ter un mínimo de cinco e un máximo de trinta páxinas mecanografadas a dobre espazo e por unha soa cara en follas de tamaño DIN-A4. Non obstante, o Xurado poderá reconsiderar esta base se entendese que a temática ou desenvolvemento lóxico do argumento o precisasen.

4.TEMPO E MODO DE PRESENTACIÓN
As persoas que participen deberán enviar os seus traballos por quintuplicado sen remite, ou outra forma de identificación, antes do 20 DE NOVEMBRO de 2020 a algún destes enderezos:
FUNDACIÓN DO PADROADO DO PEDRÓN DE OURO
Premio Narracións Curtas do Pedrón de Ouro
Apdo. de Correos, 627. Santiago de Compostela

Premio Narracións Curtas do Pedrón de Ouro CONCELLO DE SILLEDA

Para a identificación das persoas premiadas ou para aquelas autoras ou aqueles autores de obras que o Xurado considere apropiadas para publicar, todos os traballos deberán engadir un sobre pechado, cos seus datos (nome, apelidos, enderezo, teléfono ou correo electrónico) e tamén o currículum vitae de o considerar oportuno. No exterior do sobre só aparecerá o título ou lema da obra.

(***) Con respecto aos traballos que o Xurado considere merecentes de publicación poderán abrirse as plicas correspondentes para poñerse en contacto cos autores e autoras para que dean o consentimento para publicalos.

5.PREMIOS
A obra gañadora será premiada con 1000€ ( suxeito ás obrigadas retencións fiscais). Porén, se o Xurado considera de calidade outras obras, dúas delas máis poderán obter segundos premios que serán de 400 € cada un ( e asemade tamén suxeitos ás obrigadas retencións fiscais) . Ademais, o Xurado poderá recomendar a publicación daqueles traballos que así o considere (aínda, que non contarán con premio económico)(***).

(***) En todo caso, a publicación destas obras soamente será posíbel co consentimento das súas autoras ou dos seus autores.

6.XURADO E DECISIÓN
O Xurado estará composto por especialistas en crítica literaria designados pola Fundación do Pedrón de Ouro co asesoramento e colaboración das Asociacións de Escritores ( AELG e PEN CLUBE DE ESCRITORES DE GALICIA ) e do Concello de SILLEDA. Así, a Fundación do Pedrón de Ouro reservarase os postos de presidente/a, e secretario/a (este último con voz, pero sen voto).

(***) Se a calidade literaria das obras non fose estimábel, segundo o criterio do Xurado, o premio poderá declararse deserto.
 O Xurado reunirase na segunda quincena do mes de decembro e dará a coñecer a obra ou obras premiadas coa apertura de plicas diante dos medios de comunicación. Finalmente, ao remate da decisión do Xurado o/a secretario/a redactará a acta que asinarán todos os membros deste.

7.ENTREGA DE PREMIOS
Os premios que obteñan as obras seleccionadas entregaranse nun acto organizado polo Concello de SILLEDA en día e data que se dará a coñecer oportunamente. Os/as autores/as premiados/as terán que recoller persoalmente os seus galardóns.

8.OBXECCIÓNS E NORMAS DE INTERESE
A Fundación do Padroado do Pedrón de Ouro reservarase o dereito exclusivo de publicar as obras premiadas na súa primeira edición. O/a autor/a ou autores/as, ao aceptaren estas bases, renuncian voluntariamente aos seus dereitos en favor da Fundación do Padroado do Pedrón de Ouro.
A partir da seguinte edición, as obras son da total propiedade das súas autoras e autores, os/as cales terán a obriga de facer constar que a obra foi premiada no Premio Modesto R. Figueiredo da Fundación do Padroado do Pedrón de Ouro. As obras non premiadas seranlles devoltas aos seus autores e ás súas autoras se as requiren antes de rematar o mes seguinte á decisión do Xurado. Se ninguén as require, serán destruídas.
A Fundación do Padroado do Pedrón de Ouro é a única entidade con capacidade para decidir en última instancia calquera dúbida que puidese suscitar a interpretación das bases deste certame.
O feito de concursar xa obriga ás autoras e aos autores a aceptar as presentes bases deste Certame.