Mostra Internacional de Teatro de Ribadavia

Redacción. -

A Mostra Internacional de Teatro (MIT) de Ribadavia presentou a programación da súa 34ª edición, que terá lugar do 14 ao 22 de xullo coa participación de compañías de Italia, Portugal, México, Reino Unido e Uruguai, ademais de galegas e do resto de España, e a presenza de recoñecidos nomes da escena como Pippo Delbono ou Laila Ripoll.


A Consellería de Cultura e Educación colabora un ano máis coa organización do encontro a través do apoio económico da Axencia Galega das Industrias Culturais (Agadic), que recoñece deste xeito o valor da MIT como mostra de referencia no sistema teatral galego. Así foi definida por Jacobo Sutil, director da Agadic, na presentación desta nova edición, celebrada na sede da cooperativa Viña Costeira e na que tamén interviñeron o alcalde de Ribadavia, Ignacio Gómez; o vicepresidente da Deputación de Ourense, Rosendo Luis Fernández; a presidenta da Asociación de Actores e Actrices de Galicia, Nieves Rodríguez; a presidenta da asociación Escena Galega, Belén Pichel; e o director da MIT, Roberto Pascual.
 

25º aniversario de Commedia

Sutil fixo especial fincapé na estrea coa que botará a andar a mostra o 14 de xullo no Auditorio do Castelo: Commediaun xogete para Goldoni, un dos espectáculos de máis éxito da historia do teatro profesional galego, que a compañía Contraproducións recupera para os escenarios da man do director Cándido Pazó xunto con boa parte do equipo orixinal que o levara por primeira vez ás táboas hai 25 anos. A súa nova montaxe conta tamén co apoio da Xunta como unha das 30 propostas galegas adxudicatarias da última convocatoria de subvencións da Agadic á produción escénica.


Con Commedia, un xoguete para Goldoni esbózase a commedia dell’arte como un dos elementos condutores da programación, que sigue apostando igualmente pola creación contemporánea internacional coa presenza de Pippo Delbono (Italia), Marianella Morena (Uruguai), Projecto EZ (Portugal), Los Colochos (México) e Blind Summit Theatre (Reino Unido). Tamén se poderán ver en Ribadavia espectáculos procedentes de Valencia (Emportats, de La Trocola), Estremadura (Musicoloco, de Fuman Artist), Madrid (Donde el bosque se espesa, de Micomicón, e Malabreikers coa súa peza homónima), Castela-A Mancha (Tebas Land, de Euroscena), Cataluña (Ragazzo, de Teatre Tot Terreny), Andalucía (Rojo estándar, de La Nórdika) ou Asturias (El mundo por montera, de Rodrigo Cuevas).


Ademais de por Contraproducións, a escena galega tamén estará representada nesta carteleira por A Panadaría, IO Circo, Cristina Collazo e Banda A Lira de Ribadavia, e Inventi Teatro.


Na programación desta 34ª edición tamén terán tamén especial protagonismo as actividades paralelas, que combinan os ámbitos pedagóxico, experiencial e artítisco, como os obradoiros ofrecidos pola directora e dramaturga Laila Ripoll ou as charlas e encontros sobre a profesión do escenógrafo a partir da exposición que albergará a igrexa da Madalena.

22/06/2018

O noso Ramón



Pilar Maseda.- A miña amizade persoal con Moncho Paz, xornalista Vilalbés, da casa dos Marios -que é así como nos coñecemos nos pobos entre as familias- vén dende a nosa infancia, compartindo xogos na praza da igrexa e actividades no CEIP Insua Bermúdez. Alí, ao carón dalgúns mestres receptivos ao progreso e á fin do franquismo, comezaron as nosas andainas polo mundo da nosa historia como pobo. Ben é certo que postulamos sempre nas dúbidas que a sociedade local aínda tiña acerca da identidade da Vila e dos novos tempos.

A realidade da vida para min non me agardaba no eido do estudo académico, como no caso de Moncho, que si o levou a estudar xornalismo en Madrid. Eu quedei tralo mostrador do negocio familiar falando sen parar cos paisanos da historia da Vila e dos costumes da terra [...]

Aquí é onde naceu A Lareira, hoxe lugar coñecido como local de hostalería no casco antigo de Vilalba, lugar da permanencia existencial como modo de vida, como porta aberta á identidade... Velaí, que perante anos fose a sede de Amigos de Prisciliano, que co amigo Moncho Paz, nomeamos como delegación na Terra Chá. Pola casa tamén pasou o finado Ramón Chao no seu reencontro coa Vila noutrora hostil, por mor da publicación do seu libro O Lago de Como, así coma o retrato que neste fai, con algún rasgo autobiográfico, dunha vila de posguerra e miseria, do sufrimento padecido na infancia dunha sociedade mediocre, caciquil e ignorante.

Lembro o reencontro con Ramón en público, pois el viña de visita á vila de incógnito; para non entrar en polémicas, debido ao coñecido que era como xornalista e escritor, como tamén por ser o pai de Manu Chao.

Mais creo que, ben aconsellado entre outros por Moncho, aos cales unía unha grande amizade, decidiu volver ás súas orixes, aliviado por aquel trance que se vivira na vila, por malas interpretacións e díxome-díxomes entre vellas feridas e envexas de malos tempos que algunhas persoas, sen ter lido se queira o seu libro, foron circulando entre veciños.

Creo que a única maneira de que o noso pobo medre cultural e socialmente cara o progreso e a natural mestura e liberdade de pensamento, reside, en parte, na importancia da divulgación e afirmación da obra e feitos de personaxes como Ramón Chao, Agustín Fernández Paz, Bernardo García Cendán, Pepe Chao, entre moitos outros que me quedan no tinteiro. Un pobo ten que saberse nomeado para existir e recoñecer as súas diferenzas cun respecto mútuo e así medrar, valor que, sen dúbida, Ramón defendía.

II Ciclo de "Música na praza"

Redacción. -

Este ano, a segunda edición de “Música na Praza”, amplía horarios e estenderase durante todas as fins de semana de xuño, xullo e agosto. Comprende 20 actuacións musicais con concertos venres, sábados e domingos.
Segundo o día e a temática temos:
Venres ás 20.30 horas, concertos sobre clásicos populares.
Sábados, ás 22.00 horas con rock e música máis moderna.
Domingos, só haberá unha actuación ao mes e os concertos serán ás 13.00 horas na Praza da Constitución, onde actuarán as bandas de música con temas propios da sesión vermú.
No caso de choiva ou mal tempo, as actuacións dosvenres e sábados trasladaranse ao Centro Cultural Recreativo e as do domingo ao Auditorio,con entrada libre e gratuíta.
Para consultar o programa de actuacións, preme na imaxe.

18/06/2018

'Arde Lucus' tamén nos Museos

Redacción. -

Os catro museos da Rede Museística celebramos o Arde Lucus 2018 con agasallos para os visitantes que se acheguen ao Museo Provincial de Lugo, Museo Fortaleza San Paio de Narla, Museo Provincial do Mar e Museo Pazo de Tor.

Unha lámina e un cipo fundacional

Durante os días 15, 16 e 17 de xuño temos agardando por ti a lámina “Viaxe polo Lugo romano” que reproduce en viñetas o proceso de conquista e romanización da antiga Gallaecia. E, ademais, tamén dispomos dunha reprodución a pequena escala do que podería ser un prototipo de cipo fundacional de época romana, coa seguinte inscrición referida á fundación de Lucus Augusti:


16/06/2018

Presentación de 'Dhogs'

Redacción. -

O Instituto de Estudos Chairegos, coa colaboración do Concello de Vilalba, organiza o vindeiro sábado, 9 de xuño, ás 20:00 horas, no Auditorio Municipal de Vilalba, a proxección da película DHOGS, dirixida polo meirense ANDRÉS GOTEIRA.

Na presentación do filme, antes do seu visionado, intervirán o seu director ANDRÉS GOTEIRA, a xefa de comunicación e produtora, LAURA DOVAL, e o produtor e actor SUSO LÓPEZ, que explicarán aos asistentes os pormenores do filme que tantos premios e galardóns está a conseguir.

DHOGS é unha longametraxe de ficción “Made in Galicia” formada por moita xente e que medra dende o rural galego. A tales efectos únense novas tecnoloxías, novas formas de traballo e un motivado equipo que o levará a cabo coa maior da dignidade posible, a eso andamos!

MINISINOPSE
O filme conecta 6 tramas que alternan a intriga, a obsesión e a sensualidade. Unha película de historias paralelas que xiran en torno a unha serie de peculiares personaxes: Unha fermosa muller, un home de vida escura, un taxista e un vello ex-militar. 

DETRÁS DO PROXECTO
As novas produtoras galegas Gaitafilmes e Pixel films xuntan as suas forzas para sacar adiante este proxecto cinematográfico. Melania Cruz, Miguel De Lira, Iván Marcos, Carlos Blanco, Antonio D. “Morris” ou María Costas…, son algúns dos nomes que forman o reparto da película. (dhogsfilme.com) 


CRÉDITOS

Título orixinal: Dhogs

Ano: 2017

Duración: 85 min.

Dirección: Andrés Goteira

Guion: Andrés Goteira

Música: Germán Díaz

Fotografía: Lucía C. Pan


Reparto: Melania Cruz, Miguel de Lira, Antonio Durán 'Morris', Carlos Blanco, Iván Marcos, Roi Gantes, María Costas, Xosé López, Alejandro Carro

Produtora: Gaitafilmes / Pixel Films

Xénero: Thriller

 

Película non recomendada para menores de 18 anos



04/06/2018

V Mostra de Teatro Cómico de Cangas

Redacción. -

A representación de Divinas Palabras Revolutionpolo Centro Dramático Galego (CDG) e o pregón inaugural de Eduardo Rodríguez Cunha “Tatán” abrirán o 29 de xuño a trixésimo quinta edición da Mostra Internacional de Teatro Cómico e Festivo de Cangas. A organización do encontro avanzou hoxe a programación que se estenderá durante 10 días por diferentes espazos da localidade cuns 25 espectáculos e unha ampla oferta de actividades complementarias.
O director da Axencia Galega das Industrias Culturais (Agadic), Jacobo Sutil, participou nesta presentación, na que definiu a mostra como “un dos certames máis emblemáticos para a difusión tanto do teatro galego como o de fóra de Galicia”. Interviñeron tamén Xosé Manuel Pazos, alcalde de Cangas; Xosé Leal, deputado de Cultura da Deputación de Pontevedra; Juan Rivas, presidente do Consello Territorial de la SGAE en Galicia, e os representantes da organización da mostra, promovida polo Concello, a Asociación Cultural Xiria e Ningures Produción.
Na súa intervención, Sutil subliñou que a cita canguesa ten tamén outros destacados valores engadidos como as actividades formativas, a complicidade con empresas e entidades locais ou o compromiso cos colectivos culturais de base, así como a súa especial dedicación ás mulleres do teatro e a súa constancia a prol da igualdade, ámbitos estes últimos nos que é un festival pioneiro.

Mulleres en Acción
De feito, o programa de 2018 acolle a celebración das XVIII Xornadas Mulleres en Acción, que estarán especialmente centradas nas profesionais das artes vivas e visuais. Tamén se lle renderá unha homenaxe póstuma á artista María Mazás, autora da obra na que se inspira o cartel desta edición, ademais de se lle facer entrega do Premio Xiria ao labor teatral á actriz Mabel Rivera e do Premio Mulleres en Acción á investigadora e profesora universitaria Asunción Bernárdez Rodal.
Jacobo Sutil explicou que a Agadic vén apoiando a Mostra Internacional de Teatro Cómico e Festivo nos últimos anos mediante a concesión dunha subvención a través da convocatoria especificamente destinada aos festivais escénicos galegos, “unha liña de axudas dotada este ano con 180.000 euros e que recoñece a importancia e as posibilidades dinamizadoras deste tipo de eventos”. “Gustaríame incidir precisamente no carácter estratéxico dun certame destas características, cuxa relevancia vai máis alá do estritamente artístico. De feito, xunto co seu importante labor de proxección da actualidade teatral ou o seu indiscutible papel na creación de públicos, non podemos esquecer o positivo impacto na economía local”, continuou.

Estreas internacionais
A programación completa desta trixésimo quinta edición xa está dispoñible no web www.mostrateatrocangas.org. Nel, figuran outras 11 compañías galegas, ademais do CDG, das que dúas estrean aquí os seus novos espectáculos: Xarope Tulú con Nómades –que se está a ultimar no Salón Teatro de Santiago dentro do programa En Residencia do Centro Dramático Galego– e Casilda Alfaro e Adrián Ríos con Silda & Hadrián, en coprodución coa mostra de Cangas.
Ademais, o público galego terá a oportunidade de gozar coas últimas propostas dunha ducia de formacións chegadas do resto de España e doutros países como Portugal, Italia ou República Checa. Entre estas montaxes, será estrea absoluta Jazz Bodas de Fígaro, da compañía catalá Vania Produccións, baixo a dirección de Paco Mir, mentres que a checa Waxming Theatre representará por primeira vez en España Loutkovistě e haberá outras tres estreas en Galicia da man de Luccettino (Italia), Lanördika Circo y Danza (Andalucía) e Mireia Miracle (Cataluña).
 

03/06/2018

No pasamento de Ramón Chao

O Instituto de Estudos Chairegos quere transmitir o seu máis fondo pesar polo pasamento do ilustre vilalbés Ramón Chao, referente intelectual da nosa vila, da Chaira e de Galiza, dos bos e xenerosos que levou o idioma do País dende as vizosas augas do Madalena, o río longo e rebordante que percorreu sempre a súa fértil traxectoria vital, até as ondas radiofónicas do Sena parisino, contribuíndo a espallar a cultura galega polo mundo afirmando cada día a identidade da nosa tribo.

Coa nosa inmensa gratitude, que a terra lle sexa leve.

Vilalba, 22 de maio de 2018
XUNTA DIRECTIVA DO IESCHA

22/05/2018

Presentación dun libro sobre Díaz Castro

Redacción. -

O Instituto de Estudos Chairegos organiza o vindeiro venres, 25 de maio, ás 20:30 horas, na Casa da Cultura de  Vilalba, o acto de presentación do libro de Emilio Xosé Ínsua López “Díaz Castro: poeta en formación (1914-1990)”, editado por Laiovento. Intervirán Emilio Xosé Ínsua López, Manuel Castro Santamariña e Marisa Barreiro Mejuto. Colabora o Concello de Vilalba.

(…) Xosé María Díaz Castro amosou os seus primeiros poemas en galego en El Progreso Villalbés. No tempo previo á Guerra do 36 escribiu dous cadernos de versos que ficaron inéditos. Chamado a filas polo bando nacional, pasou a maior parte do conflito nos servizos sanitarios. En 1939 reingresou no Seminario. O profesor Emilio Xosé Ínsua (Viveiro, 1967), que na actualidade exerce nun instituto en Vilagarcía de Arousa, relata no seu libro a época e as influencias que conformaron a poesía de Díaz Castro, e revela o seu forte conservadurismo católico. O poeta de Penélope, emblemática composición de posguerra, morreu en Lugo en 1990. En 2014, a Real Academia Galega dedicoulle o Día das Letras. (sermosgaliza.org)

Sobre a figura do poeta Xosé Mª Díaz Castro (1914-1990), celebrada con todo dereito no Día Das Letras Galegas de 2014, cumpría explicar de xeito máis apurado e contrastivo algúns instantes e perfís correspondentes ao seu período de formación que o converten nun caso ben máis problemático, “incómodo” e singular do que deixaron consagradas a maioría das aproximacións bibliográficas que suscitou con motivo da citada efeméride.

A índole das súas primeiras producións poéticas e colaboracións públicas na etapa xuvenil revelan un Xosé Mª Díaz Castro identificado de cheo cunha ideoloxía politicamente reaccionaria, neoescolástica e nacional-católica da que se enchoupa nas aulas do Seminario de Mondoñedo e no seu propio medio social e familiar. A súa militancia contra a República e contra os valores progresistas transloce no tipo de publicacións coas que colabora antes do 36 e no contido, explícito moitas veces, dos versos feitos neses anos, tanto éditos como inéditos. A ausencia neste mesmo período de toda relación cordial co galeguismo, mesmo co de corte confesional, resulta tamén unha evidencia que obriga a repensar as pautas e tempos da traxectoria do autor.

EMILIO XOSÉ ÍNSUA LÓPEZ.- Doutor en Filoloxía Galego-Portuguesa pola Universidade de Santiago de Compostela e Profesor de Lingua e Literatura no IES A Basella, de Vilanova de Arousa. Fai parte do consello de redacción da revista Cerna, editada por ADEGA. Colaborou con relativa frecuencia cos semanarios Heraldo de Vivero, La Voz de Ortigueira e A Nosa Terra. Foi socio fundador da Mesa pola Normalización Lingüística, membro do consello da editorial Letras de Cal e participou como poñente en diversos simposios, congresos e xornadas relacionadas coa lingua e a literatura galega.
Poesía
• Devalar das esperas, 1995, Espiral Maior.
• Acontece ás veces a ternura, 2005, Espiral Maior.
Ensaio
• Antón e Ramón Villar Ponte: unha irmandade alén do sangue, 2004, Centro Ramón Piñeiro.
• Sobre O Mariscal de Cabanillas e Villar Ponte, 2005, Universidade da Coruña.
• Antón Villar Ponte e a Academia Galega, 2006, Edicións do Cumio.
• Orixe, peripecia e pertinencia do topónimo San Cibrao (Cervo), 2010, Seminario de Estudos Terra de Viveiro.
• A nosa terra é nosa! A xeira das Irmandades da Fala (1916-1931), 2016, Baía Edicións.
• Díaz Castro: poeta en formación (1914-1939), 2017, Edicións Laiovento.
• Común temos a patria. Biografía dos irmáns Villar Ponte, 2018, Xerais. Coa coautoría de Xurxo Martínez.



Ramón Chao Rego (1935-2018)

Moncho Paz.- Na tarde deste domingo deixounos en Barcelona o noso prezado Ramón Chao. Para min foi moito máis que un referente, foi un amigo e un confidente, do cal aprendín grandes leccións de saber estar, na profesión xornalística e tamén na vida.

Irmán do teólogo Xosé Chao Rego (1932-2015), Ramón naceu en Vilalba (Lugo) en 1935 e criouse tocando o piano na fonda que rexentaban os seus pais, onde adoitaban hospedarse figuras como Álvaro Cunqueiro ou Xosé María Díaz Castro. Recibiu unha bolsa do Concello de Vilalba e outra da Deputación de Lugo, coas que se trasladou a Madrid para estudar piano, harmonía e bacharelato.

En 1955 foi finalista do Premio Nacional de Virtuosismo e desde Madrid foise a París, con outra bolsa do Goberno español de dous anos, que completou cunha estadía similar a cargo do Goberno francés. Perfeccionou o piano con Lazare Lévy e Magda Tagliaferro, e Composición con Nadia Boulanger. Na capital francesa fíxose xornalista, entrando a traballar en Radio France “porque falaba galego”, segundo confesaba hai anos nunha entrevista, “pois buscaban un locutor que soubese música e portugués”.

En 1968 foi nomeado xefe do servizo cultural en español e portugués, e en 1980, redactor xefe de todas as emisións, culturais e informativas, en ambos idiomas. Desde París sempre mantivo o contacto con Galicia, facendo unha permanente reivindicación da nosa cultura e da nosa lingua, como quedou patente no conxunto da súa obra. En París, Ramón Chao dirixiu emisións radiofónicas en lingua galega, que serían prohibidas polo ditador Franco, e foi correspondente da revista Triunfo.

Na Europa de posguerra houbo pouca xente cos accesos directos que tivo Ramón á intelligentsia de América Latina e tamén do exilio español. Pablo Neruda, Juan Carlos Onetti, Miguel Ángel Asturias, Nicolás Guillén, Alejo Carpentier, García Márquez, Cortázar -e moitos outros autores- foron para Chao a lección aprendida de cada día.

Ramón Chao foi colaborador habitual durante décadas na prensa e na televisión francesa e foi nomeado Cabaleiro das Artes e as Letras polo Goberno de Francia en 1991. Destacou como crítico Literario en Le Monde e polas súas colaboracións en Le Monde Diplomatique, publicación mensual dirixida polo xornalista Ignacio Ramonet. Contou no seu haber con máis de vinte libros, entre novelas e biografías. Nos seus derradeiros anos, promoveu a iniciativa cultural Amigos de Prisciliano.

Chao foi o creador e impulsor do premio Juan Rulfo, un galardón outorgado por Radio France Internationale desde 1982 e coorganizado polo Instituto Cervantes de París, Casa de América Latina, Instituto de México en París, Colexio de España, Le Monde Diplomatique (edición española), Unión Latina e FondaChao.

En 2015 recibiu unha homenaxe popular en Vilalba, o seu pobo natal, cunha escultura conmemorativa –un piano de pedra denominado Prisciliano- que quedará para sempre formando parte da paisaxe no Hectómetro Literario do Paseo dos Soños. Ramón Chao deixounos unha novela póstuma, un texto autobiográfico baixo o suxestivo título O Fillo Pródigo, de próxima publicación. Casado con Felisa Ortega, que o acompañou ata o final, tamén foi coñecido internacionalmente por ser o pai de Manu e Antoine Chao, fundadores da banda de punk-rock Mano Negra. Hoxe quedámonos orfos do noso pai intelectual, perdemos ao noso amigo, con maiúsculas. Nunca te esqueceremos, sempre estarás connosco no Camiño de Prisciliano.

21/05/2018

Un novo horizonte para a lingua galega

Moncho Paz.- O vindeiro mes de xullo cúmprense trinta e cinco anos da entrada en vigor da lei de normalización lingüística de Galicia. Tivemos, pois, tempo dabondo para avanzar bastante máis do que o fixemos ata agora no uso progresivo do galego nos distintos eidos, en sintonía co espírito da norma e o esforzo construtivo de recuperación da nosa personalidade colectiva.

Pertenzo á primeira xeración que recibiu con ledicia a chegada da lingua galega ao ensino, un feito que nos fixo tomar conciencia de que a súa aprendizaxe é un dereito e un deber para calquera cidadán, e así debería entenderse tamén por parte dos poderes públicos. Con esta idea, cómpre definir políticas dinámicas que fomenten o seu uso nos diferentes sectores (educación, xustiza, sanidade, economía...), de tal xeito que estea máis presente nas actividades mercantís, publicitarias, culturais, asociativas, deportivas e outras.

Moitas persoas da miña xeración adoptamos un forte compromiso coa lingua; pero trinta e cinco anos despois decatámonos de que aínda estamos moi lonxe da meta. Hai que aprobar materias pendentes, entre elas a actitude dos medios de comunicación co idioma, pois o castelán segue a ser a lingua predominante para ver a televisión, escoitar a radio ou ler a prensa. Non se trata só de publicar portadas en galego coincidindo con datas sinaladas, coma o Día de Galicia ou as Letras Galegas. Iso é un folclorismo. Así o reclama a Asociación de Medios en Galego, que lamenta a discriminación da Xunta de Galicia sobre os medios escritos na nosa lingua con respecto aos que o fan en castelán. E teñen razón.

Na actualidade o castelán é a idioma maioritario en Galicia, segundo os datos recollidos nos informes publicados recentemente pola Real Academia Galega e o Consello da Cultura. Chama a atención o feito de que nos últimos anos disminuíse o número de galegofalantes nas grandes vilas e cidades, sobre todo nas novas xeracións. Isto débese, en boa medida, ás modificacións lexislativas postas en marcha polo Goberno de Núñez Feijóo, en especial o decreto do plurilingüismo, que entrou en colisión co natural desenvolvemento da lei de normalización lingüística e o fomento do uso progresivo do galego, rachando co consenso político acadado no seu día por todos os partidos con representación no Parlamento de Galicia.

Trinta e cinco anos despois, leo as noticias na prensa e, en liñas xerais, soamente vexo declaracións de intencións cheas de palabras baleiras de contido. Non hai un plantexamento serio e rigoroso. O dano feito con aquel decreto foi recoñecido indirectamente hai poucos días polo conselleiro de Cultura, Educación e Ordenación Universitaria, Román Rodríguez, cando avanzou a próxima presentación dun “plan para potenciar o uso do galego entre a mocidade”. Estamos a tempo de salvar ao noso idioma? A responsabilidade de esixirllo á Xunta é de todos, chegou o intre de rematar coas políticas erráticas e actuar con decisión e firmeza para reivindicar a riqueza do patrimonio lingüístico galego, evitando a desintegración da nosa identidade coma pobo.

17/05/2018

Videopoemas de Rosalía e Manuel María

Redacción. -

A Casa-Museo Manuel María acolle este sábado, día 19, ás 11,30 a fase final dasegunda edición do Concurso de videopoemas sobre composicións poéticas de Rosalía e Manuel María.

O certame destinado a mozas e mozos da ESO, Bacharelato, Ciclos Formativos e Ensinanzas Artísticas ten como finalidade a potenciación da creatividade artística, a través da conxunción da palabra, o son e a imaxe, e o coñecemento e difusión da obra destes vultos da literatura galega. Nesta edición contou con participantes de centros educativos de Vigo, Becerreá, Lugo, Dodro, Verín, Castro Caldelas, Burela, Rianxo, Quiroga, Fene, Portas, Betanzos, Porriño, Narón e Bueu.

Os 17 videopoemas seleccionados polo xurado para pasaren a fase final que se celebra este sábado en Outeiro de Rei son:

-Lúa descolorida, de Xiana Collazo Rial (CPI Eusebio Lorenzo Baleirón de Dodro)
-Rosalía vive en nós, de Paula Álvarez, Esther López, Marcos Montaña, Miguel Osorio, Celia Pardo e Nicolás Vilela (IES de Becerreá)
-Galicia, de Camilo López Martínez (CPI Virxe dos Remedios de Castro Caldelas)
-O foguete, de Óscar Lagares e Samuel Román (IES Francisco Aguiar de Betanzos)
-Mais vé que o meu corazón, de María Corral e Iara Obelar (IES Francisco Aguiar de Betanzos)
-Negra sombra, de Antía Outeiral, Antía Rodríguez, Antía Caamaño e Sara Tubío Rial (IES Félix Muriel de Rianxo)
-Pobre Galicia, de Carla Raño Romero, Carla Pedrouzo Castro e Diego Rey Franco (IES Félix Muriel de Rianxo)
-Alborada, de Gabriel Otero López (IES Perdouro de Burela)
-O mar, de Laura Fernández Galán (IES Perdouro de Burela)
-A xustiza pola man, de Laureano Figueira Tembra e Noa Piñeiro Caamaño (IES Félix Muriel de Rianxo)
-Has de cantar meniña gaiteira, de Adriana Caldas Lorenzo (CPI Domingo Fontán de Portas)
-A xustiza pola man, alumnado terceiro da ESO (Colexio San Fernando de Vigo)
-A xustiza pola man, de Irene Fernández Romero, Helena Ordóñez Sampedro e María Lorenzo Rubio (IES Félix Muriel de Rianxo)
-Negra sombra, de Sara Casanova Martínez (IES de Quiroga)
-Amores cativos, de Alba Rocha López e Micaela López Galeano (IES A Xunqueira de Fene)
-Cando a luniña aparece, de Iria Castro Yáñez e Ana Manso Fernández (IES Xesús Taboada Chivite de Verín)
-Tecín soia a miña tea, de Alba Rodríguez González, Paula Martínez Lorenzo, Helena Pousada Godás, María Elisa Álvarez Bravo, Sara Portela Ruiz e Juan Gallego Otero (IES Xesús Taboada Chivite de Verín) 

O xurado emitirá, ao final das proxeccións, o ditame dos dous mellores videopoemas desta segunda edición. Durante o transcurso do evento, aberto ao público, o ilusionista, natural de Outeiro de Rei, David Méndez ofrecerá aos asistentes un espectáculo de maxia.

A Casa-Museo Manuel María abre este xoves, Día das Letras Galegas

A Casa-Museo Manuel María abre este xoves, Día das Letras Galegas, en horario de 11 a 14 e de 16.30 a 19.30. Desta maneira quen se aproxime, alén de visitala e coñecer a persoa e obra de Manuel María, poderá encontrar entre os seus expositores unha primeira edición do poemario d’Os soños na gaiola, que este ano cumpre 50 anos, con ilustracións de Reimundo Patiño, alén dun manuscrito orixinal deste poemario.

16/05/2018

Gala do libro galego 2018

Redacción .- 

Máis de 60 finalistas compiten nas 14 categorías da III Gala do Libro Galego, que se celebra o vindeiro sábado 19 de maio no Teatro Principal de Santiago de Compostela.  

A Federación de Librarías de Galicia, a Asociación Galega de Editoras (AGE) e a Asociación de Escritores e Escritoras en Lingua Galega (AELG), co apoio da Consellería de Cultura e Educación, presentan unha iniciativa que recoñece a excelencia do traballo literario realizado no ámbito editorial durante o ano 2017 e que, nesta edición, por vez primeira, premia tamén traxectorias profesionais.

Para o secretario xeral de Cultura, Anxo Lorenzo, a gala vaise consolidando como un espazo para “poñer en valor a produción literaria máis recente e, ao mesmo tempo, facer visible un sector que é un piar imprescindible da nosa cultura, fundamental para o noso desenvolvemento social e tamén económico”. Lorenzo participou esta mañá na rolda de prensa de presentación da gala, onde os promotores da iniciativa deron a coñecer os detalles da nova edición. O Concello de Santiago de Compostela e a Deputación da Coruña tamén colaboran coa iniciativa.  

“O libro e a lectura son instrumentos indispensables para a transmisión da cultura e para o desenvolvemento da nosa identidade como pobo”, continuou Anxo Lorenzo, que puxo en valor a suma de esforzos por parte das principais entidades do sector e das administracións públicas de Galicia para levar a cabo a iniciativa. 

Propostas desde as bases

“Os galardóns que se van entregar o vindeiro sábado son a mellor mostra de que as cousas se están facendo ben no sector do libro en Galicia”, afirmou o secretario xeral de Cultura. “É -concluíu- unha boa oportunidade para difundir a industria do libro galego fóra dos seus espazos habituais e favorecer o interese da sociedade galega polos premiados”.

Son as bases asociativas da Federación de Librarías, a AGE e a AELG as que propoñen aos premiados e despois un xurado externo fai unha preselección da que saen os finalistas. Os 14 galardoados coñeceranse no transcurso da gala. 

Finalistas

A Gala do Libro Galego inclúe nesta edición dous bloques diferenciados, o primeiro para obras editadas no 2017, que engloba as categorías de ensaio e investigación, divulgación, narrativa, infantil, xuvenil, libro ilustrado, libro de banda deseñada, iniciativa bibliográfica, tradución, poesía, teatro e libro mellor editado. No bloque de premios ás traxectorias, as categorías son iniciativa cultural ou de fomento da lectura, proxecto literario na rede e xornalismo cultural. 

Xosé Luís Axeitos, Matilde Felpeto, Marcos Calveiro, Ledicia Costas, María Reimóndez, David Pintor, Berta Cáccamo, Xaquín Marín, Elías Portela, Lupe Gómez, Ana Romaní, Chévere, Kalandraka, Viñetas desde o Atlántico ou Criticalia son algúns dos autores, artistas, xornalistas e proxectos candidatos aos galardóns da III Gala do Libro Galego. 

14/05/2018

V Ruta Cultural do Iescha

Redacción. -

Por quinto ano consecutivo, e segundo o acordado na última Asemblea Xeral, o Instituto de Estudos Chairegos organiza a V Ruta Cultural, prevista para o domingo, 20 de maio de 2018, á cidade de A CORUÑA, onde se levará a cabo un PROGRAMA dividido en dúas sesións, matutina e vespertina.

Nesta ocasión, temos a sorte de poder contar coa compañía e coas explicacións do arqueólogo Felipe Senén.

PROGRAMA
A saída de Vilalba, dende a casa da Cultura, producirase ás 9:30 horas.
Unha vez na Coruña, entre outras posibilidades, visitaremos o Museo de Belas Artes, na Rúa Zalaeta.

O Museo de Belas Artes da Coruña é un lugar con vitalidade, onde se produce o encontro cidadán. Onde, dun xeito lúdico, trátase de facilitar o diálogo entre as belas artes e as outras disciplinas artísticas. Onde se procura fomentar o desenvolvemento dun lecer proveitoso e responsable.

Por todo isto, a realización de actividades é un dos principais obxectivos que impulsan e dan sentido ao museo: visitas para escolas, obradoiros de gravado, cursos de arte e de museos, concertos, visitas guiadas, cine, actividades para familias, contacontos, conferencias, xornadas divulgativas e científicas, teatro, obradoiros de verán e outras actividades que converten o museo nun centro vivo de difusión e producción cultural.

Realizaremos tamén percorrido polas principais rúas da Cidade Vella.

A Cidade Vella da Coruña correspóndese co primitivo asentamento urbano e está declarada Monumento histórico-artístico. No seu interior están a maior parte dos edificios históricos, e as súas rúas conservan aínda o seu antigo trazado, así como un gran número de casas de porte antigo. Foi declarada conxunto histórico-artístico polo decreto 29/1984 do 29 de maio e o proceso de peonalización comezou en agosto de 2014.

Daremos un paseo polo Monte de San Pedro, e contemplaremos as fermosas vistas que desde alí se divisan.

O Monte de San Pedro é un lugar da parroquia de Visma no concello da Coruña. Dende 1933[2] albergou unha batería de costa do exército, pero tralo abandono da mesma en 1996, o lugar foi convertido nun parque, aínda que se conservaron moitos elementos da antiga instalación militar, coma os canóns, algúns deles antiaéreos.

Entre as dúas sesións, terá lugar a comida no Restaurante “A PENEIRA” (Av. Calvo Sotelo, 18, 15004 La Coruña-Teléfono: 981 26 07 12).

A cuota que haberá que pagar será de 25 € por adulto (os nenos, 5 €) que inclúe a comida e o autobús.

Os/as interesados/as poden apuntarse ata o mércores, 16 de maio –como data tope improrrogable- ben enviando unha mensaxe á conta de correo electrónico do Iescha, estudoschairegos@gmail.com, ou ben contactando persoalmente ou por teléfono con calquera membro da súa Xunta Directiva.

09/05/2018

Valorizar a nosa lírica tradicional

Redacción. -

“Como valorizarmos a lírica tradicional galega” será o título da conferencia que desenvolverá o profesor de Filoloxía Galega da UdC, Xosé Manuel Sánchez Rei, este sábado, día 12 de maio, ás 20 hrs na Casa-Museo Manuel María e na que presentará un traballo recentemente publicado “Cantar na Coruña. Cancioneiro coruñés dos séculos XVIII e XIX”

A publicación contén máis de catrocentos cantares tradicionais galegos, que veñen precedidos dun estudo introdutorio para os situar cultural, histórica e lingüísticamente. Estes textos, alén de daren a coñecer unha parte do rico patrimonio inmaterial do país, xurdido e transmitido co pasar de xeracións, servirán para achegarmos os modos de vida das galegas e galegos da época, mais tamén para coñecermos máis un pouco sobre o estado da lingua naquela altura e, igualmente, para recuperarmos desde a actualidade unha forma de manifestación artístico-literaria e de lecer de tanta raizame na Galiza.

Ao final do acto terá lugar unha actuación dos magníficos gaiteiros, residentes no Concello de Outeiro de Rei, Pepe Vaamonde e Uxío Vaamonde Murias.

V Carreira Camiño das Letras

Redacción. -

A V Carreira Camiño das Letras volverá unir o famoso Pico Sacro coa Cidade da Cultura de Galicia o vindeiro 17 de maio, Día das Letras Galegas, dedicado a María Victoria Moreno. A nova edición da Carreira Camiño das Letras abrirase cunha proba absoluta desde o Pico Sacro, seguindo a Ruta da Prata, ata a Cidade da Cultura e cun circuíto para as categorías de menores nos exteriores do Gaiás. A iniciativa, promovida por Xurdir, coa colaboración da Consellería de Cultura e Educación, quere convidar a toda a cidadanía a celebrar as Letras Galegas desde o ámbito deportivo poñendo en valor o Camiño de Santiago.

O secretario xeral de Cultura incidiu na satisfacción do Goberno galego por poder colaborar coas principais iniciativas que se desenvolven arredor do 17 de maio e, concretamente, de apoiar, un ano máis, a Carreira Camiño das Letras, que une deporte, patrimonio cultural e lingua co obxectivo común de fomentar a práctica deportiva ao aire libre pola ruta xacobea e con María Victoria Moreno como referente.

Pola súa banda, o secretario xeral de Política Lingüística, Valentín García, sinalou “a importancia de celebrar o 17 de maio e de poñer en valor a lingua galega desde diferentes ámbitos para reforzar a transversalidade do idioma e a súa presenza en todo tipo de iniciativas”, ademais de recordar “que o ámbito do deporte é un dos prioritarios no novo Plan de dinamización da lingua galega na mocidade que está a preparar a Xunta, polo que animamos a todos os mozos e mozas a participar neste Día das Letras Galegas”.

Participaron na presentación da nova cita, canda os secretarios xerais, o delegado territorial da Xunta de Galicia na Coruña, Ovidio Rodeiro; a responsable de Xurdir, Carmen Vázquez; o alcalde de Boqueixón, Manuel F. Munín; a directora de Acción Cultural da Cidade da Cultura, María Pereira; a deportista Esther Pedrosa; o actor e presentador Roberto Vilar, padriño da carreira; o presidente da Federación Galega de Atletismo, Isidoro Hornillos; e a concelleira de Mocidade, Deportes e Benestar Animal do Concello de Santiago de Compostela, Noa Morales.

Participación aberta en www.carreirasgalegas.com

As inscricións están xa abertas ata o 14 de maio no web www.carreirasgalegas.com. Todas as persoas participantes que finalicen a proba de adultos e de menores recibirán como agasallo un libro e mais o diploma Camiño das Letras. A rapazada recibirá tamén unha medalla conmemorativa da carreira.

A entrega de premios aos gañadores realizarase ao remate das probas. Recibirán como premio: os 3 primeiros clasificados (en mulleres e homes) da proba absoluta, un trofeo deseñado especialmente para a proba e un lote de libros; os tres primeiros clasificados das categorías de pitufo a máster recibirán un lote de libros; e o centro escolar e o club que máis alumnado achegue á proba recibirá un trofeo e un lote de libros.

Programación especial arredor de María Victoria Moreno

Durante este ano, no que a Real Academia Galega lle dedica o 17 de maio a María Victoria Moreno, as Letras Galegas e as iniciativas de difusión da vida e da obra da autora teñen un destacado protagonismo na axenda cultural de Galicia.

Para apoiar o coñecemento e valoración social dunha das autoras de referencia da narrativa infantil e xuvenil, a Xunta de Galicia deseñou un amplo programa de actuacións, en colaboración coa súa familia e coas principais institucións culturais de Galicia, entre as que destaca a exposición itinerante María Victoria Moreno. Paisaxes e personaxes, que fai parada na Biblioteca Pública de Santiago Ánxel Casal ata hoxe 9 de maio

Día Mundial da Cruz Vermella

Redacción. -

A raíña Letizia presidirá o martes 8 de maio en Santiago de Compostela o acto central da celebración do Día Mundial da Cruz Vermella e da Media Lúa Vermella en España.

O acto terá lugar no Palacio de Congresos de Santiago de Compostela e contará tamén coa presenza do presidente de Cruz Vermella Española, así como de personalidades públicas e representantes da organización humanitaria.

Cruz Vermella celebra un ano máis o seu Día Mundial, nesta ocasión baixo a lema 'Comprometidos coas persoas e o medio ambiente'.

A Banda de Gaitas da Provincia de Pontevedra será a encargada de pechar o acto,  40 compoñentes desprazásense desde a Provincia para pór o broche final á Gala.

08/05/2018

María Victoria Moreno

Redacción. -

O Día das Letras Galegas 2018 está xa cada vez máis próximo. A homenaxeada este ano é a escritora e profesora María Victoria Moreno, un dos faros da literatura infantil e xuvenil galega e unha figura comprometida coa lingua e coa cultura de noso.

Para impulsar esta homenaxe, a Xunta de Galicia, a Real Academia Galega, o Consello da Cultura Galega e a CRTV, en colaboración da familia da autora, promoven unha programación especial de iniciativas diversas por todo o territorio, co fin de dar a coñecer e de poñer en valor a obra de María Victoria Moreno.

A programación especial inclúe varias exposicións, entre as que destaca a mostra itinerante María Victoria Moreno. Paisaxes e personaxes, comisariada por David Pintor e que está concibida como unha galería de retratos de personaxes e paisaxes da escritora; ademais de concursos, festivais, eventos deportivos, proxectos audiovisuais, edicións conmemorativas e actividades musicais, entre outras.

Ademais de todas estas actividades, na rede tamén será posible consultar recursos específicos sobre María Victoria Moreno e aprender sobre a autora, en sitios como o portal de Bibliotecas Escolares de Galicia, os webs da RAG e da CRTVG ou o Portal das Palabras.

A Axenda de Cultura de Galicia irá dando conta das principais actividades, para facer das Letras Galegas unha celebración de todas e todos!

07/05/2018

João Louro en Didac

Redacción. -

O vindeiro sábado 5 de maio o artista portugués João Louro inaugura a exposición Silence Will Save Us, un conxunto de traballos inéditos que o artista realizou ex profeso para esta mostra na Fundación DIDAC. João Louro naceu en 1963 en Lisboa, onde vive e traballa. Estudou Arquitectura na Facultade de Arquitectura de Lisboa e Pintura na Escola Ar.Co., e o seu traballo engloba pintura, escultura, fotografía e vídeo.

O traballo de João Louro descende da arte minimal e conceptual, cunha atención especial polas vangardas de principios do século XX. O seu traballo traza unha topografía do tempo, con referencias personais pero, sobre todo, xeneracionais. Emprega como fonte recorrente a linguaxe, a palabra escrita, e busca facer unha revisión da historia da imaxe na cultura contemporánea, a partir dun conxunto de representacións e símbolos do universo visual colectivo.

No ano 2005, participou na exposición A Experiência da Arte, na 51ª Bienal de Venecia, comisariada por María de Corral. En 2005, integrou o proxecto Insite 05 – Art Practices in Public Domain, en San Diego (EUA)/Tijuana (México). Do seu amplo currículo de exposicións individuais en Portugal e no estranxeiro destacan Runaway Car Crashed #2, no Museu de Serralves (1999); La Pensée et L’Erreur, na Fundació Joan Miró (2000); Blind Runner, no Centro Cultural de Belém (2004/2005); My Dark Places no MACRO – Museo de Arte Contemporánea de Roma (2010) e Smuggling, no Museo de Arte Contemporánea de Elvas (2015). No ano 2015, foi representante de Portugal na Bienal de Venecia coa exposición I Will Be Your Mirror | Poems and Problems.

Exposición na Fundación DIDAC

Nas obras de Silence Will Save Us, a música vólvese protagonista dalgúns dos seus Blind Walls convertidos nesta ocasión en Blind Music. Sentir unha sinfonía de Haydn ou unha peza de piano de Schönberg resoar nas nosas cabezas a través dunha mínima lectura do seu título sobre un fondo negro, preséntase como unha posibilidade para aqueles coñecedores da historia da música. Na obra de João Louro, o feito cultural dimensionase como construción que organiza a convivencia e a historia das civilizacións e como super estrutura que do mesmo xeito que anunciaba o estructuralismo francés, sobrevoa e compartimenta o noso coñecemento.

Xunto ás Blind Music, Louro tráenos os Score, apropiacións da imaxe de portada de vellas partituras da casa da música alemana Edition Peters, fundada a principios do século XIX polo compositor Franz Anton Hoffmeister e o organista Ambrosius Kühnel en Leipzig e que contaría no seu catálogo con obras de Schönberg, Ligeti ou Debussy entre outros autores. Para completar, a imaxe da partitura do famoso Yesterday de The Beatles o da Aquarela do Brasil de Ary Barroso dan vida a unha exposición na que o poder da imaxe, a recorrencia á linguaxe musical e a súa presenza clara a través da enunciación da palabra ou da imaxe da partitura musical, lévannos a introducirnos de cheo no universo de João Louro.

O seu traballo forma parte de innumerables coleccións públicas e privadas, entre elas a Fundación ARCO (Madrid), Margulies Collection  (Miami), Jumex Fundación (México), MACRO Museo d’Arte Contemporanea (Roma), Museu de Arte do Rio (Rio de Janeiro), Museum of Contemporary Art San Diego (San Diego), Banco de España (Madrid), Fundação de Serralves (Porto), Colecção BES (Lisboa), Colecção António Cachola (Elvas), Fundação Calouste Gulbenkian (Lisboa), Fundação EDP (Lisboa), Fundaçión RAC (Pontevedra).

04/05/2018